Título 28: Feira do Cabalo de Sabucedo: a rapa das bestas

Feira do Cabalo de Sabucedo: a rapa das bestas

No fondo do val de Pereira de Montes, no concello pontevedrés da Estrada, celébrase cada mes de xullo un dos eventos máis antigos, intensos e identitarios de Galicia. A Feira do Cabalo de Sabucedo, coñecida en todo o territorio pola súa famosa rapa das bestas, é moito máis que unha simple festa: é un ritual ancestral, unha demostración de forza e destreza, e un encontro imprescindible coa nosa cultura máis auténtica.

Historia: unha tradición de cinco séculos

A historia da Rapa das Bestas de Sabucedo é tan vella como resistente. As primeiras referencias documentais desta celebración remóntanse ao ano 1546, o que a converte nunha das tradicións equinas máis antigas de Europa. Ao principio, non se trataba dunha festividade lúdica, senón dunha auténtica necesidade: os veciños das aldeas de montaña necesitaban recoller os cabalos que pasaban o ano en liberdade polos montes para desparasitalos, marcalos, raparlles a crin e vender algúns exemplares.

Pero o que fai única a historia de Sabucedo é o método. A diferenza doutras rapas onde se utilizan cordas, paus ou incluso contemptos, aquí o gando céltico é xunguido en curro de forma totalmente tradicional: a man, coa forza e a habilidade dos aloitadores. Este sistema de «calar o cabalo» converteuse nun símbolo de respecto cara ao animal, xa que non se produce ningún maltrato; só a loita home-bestia, pura e dura, nun equilibrio entre natureza e cultura.

Planifica tu escapada a Galicia

Buscar en Expedia con las mejores ofertas

Ver en Expedia →

Recoñecida oficialmente como Festa de Interese Turístico Nacional e candidato permanente a ser declarada Patrimonio Cultural Inmaterial, a rapa de Sabucedo recibiu tamén o Premio Ruta Quixote en 2016, por promocionar a relación entre o ser humano e o seu entorno natural.

Fecha: cando ten lugar

A Feira do Cabalo de Sabucedo celébrase invariablemente durante a primeira fin de semana do mes de xullo, comezando o venres e rematando o domingo. Os actos centrais, no entanto, concéntranse o sábado e o domingo, sendo o sábado a xornada principal coa entrada do gando e a primeira rapa pola tarde.

Programa: que ver en Sabucedo

O programa é intenso e combina elementos tradicionais, festivos e etnográficos. Aínda que pode variar lixeiramente cada ano, a estrutura básica inclúe:

• Venres: Inauguración oficial da feira, con exposicións etnográficas, actuacións musicais e acampada xuvenil. Comeza o ambiente nas rúas da pequena aldea.
• Sábado (mañá): Apecta do gando. Os veciños soben aos montes para reunir as marras (rabaños de cabalos en liberdade) e traelas cara ao curro. É un momento emocionante que se pode observar dende os sendeiros habilitados.
• Sábado (tarde): O gran momento: a primeira rapa das bestas no curro de Sabucedo. Miles de persoas acoden para ver a destreza dos aloitadores en acción. Á noite, verbena popular e concertos.
• Domingo (mañá e tarde): Segunda xornada de rapa, normalmente co gando que non se puido xunguir o sábado. Tamén se realizan demostracións de equitación tradicional galega e actos de clausura.

O momento máxico: o curro

O curro é o recinto pechado onde se celebra a rapa. Cando os cabalos van entrando, os aloitadores, en grupos de tres ou catro, aproxímanse ao animal: un colle a cabeza, outro a cola, e outro corta a crin e a cola. É unha danza milenaria que require técnica, coraxe e moito respecto polo animal. O público enmudece cando un aloitador logra «calar» un guedello specially rebelde.

Gastronomía: sabres da montesa

A riqueza gastronómica é outro dos atractivos da feira. Nas carpas e restaurantes da zona pódese gozar da auténtica cociña tradicional galega. Entre as pratos imprescindibles destacan:

• Caldo gallego feito con grelos, chourizo e unto, ideal para reposar forzas.
• Carne ao forno ou caldeirada de tenreira galega, con Denominación de Orixe.
• Pulpo á feira, imprescindible en calquera festa galega.
• Empanada de bacallau ou zamburiña.
• Queixos artesáns da comarca de Tabeirós-Terra de Montes.
• Para beber: viños das Rías Baixas, licor café e queimada para pechar a noite.

Tamén destacan as filloas, o requentado e os ruibós (refrescos típicos con viño e froita), especialmente nunha zona onde a tradición de facer licor caseiro segue viva nas casas.

Aloxamento: onde durmir

Sabucedo é unha pequena aldea, polo que o propio lugar non dispón de hoteis. O sistema tradicional é a acampada: hai zonas habilitadas durante a festa, tanto para tendas como para autocaravanas, con servizos básicos (duchas, lavabos, seguranza). É unha opción moi popular entre os mozos.

Para quen busque máis comodidade, a estratexia é buscar aloxamento nos arredores:

• A Estrada (vila): a 25 km, é a opción máis lóxica. Ten hoteis, hostais e pensións. Recoméndase reservar con moita antelación.
• Casas rurais: a comarca está chea de casas rurais encantadoras en paraxes naturais. Lugares como Forcarei, Cerdedo ou Silleda ofrecen opcións de calidade.
• Santiago de Compostela: a uns 50 km, é unha base excelente para combinar a visita a Sabucedo coa cidade patrimonial.
• Pontevedra ou Ourense: tamén están a menos de 60 km e ofrecen moitas opcións.

Cómo chegar a Sabucedo

A aldea de Sabucedo está situada no extremo nordeste do concello da Estrada, no límite cos concellos de Forcarei e Silleda, no corazón da comarca de Tabeirós-Terra de Montes.

En coche

É a forma máis recomendable de chegar. Dende Santiago de Compostela (uns 50 km): tomar a AG-56 en dirección Ourense-Pontevedra, continuar pola N-525 e coller o desvío cara a Sabucedo. Dende Pontevedra (uns 55 km): N-541 en dirección Ourense e coller o desvío en Cerdedo. Dende Ourense (uns 75 km): N-525 dirección Pontevedra.

Atención: durante as xornadas da festa, o tráfico está regulado e hai puntos de control. Habitualmente hai que deixar o coche en aparcadoiros habilitados na entrada da aldea e continuar a pé uns 15-20 minutos.

En transporte público

Non hai tren nin autobús directo a Sabucedo. A opción é chegar en autobús á Estrada (empresa Monbus) e desde alí coller un taxi ou un servizo especial de autobuses lanzadeira que o concello habilita durante a feira.

Recomendacións finais

Se pensas visitar a Feira do Cabalo de Sabucedo, ten en conta estas recomendacións:

• Calzado: imprescindible levar botas ou calzado cómodo e resistente. O terreo é de montaña, e pódese facer lodo se chove.
• Roupa: levar roupa de abrigo para a mañá e algo lixeiro para a tarde. O tempo na montesa galega é cambiante.
• Protección solar e auga: o sol pode ser moi forte en xullo, especialmente no curro.
• Respeito: os aloitadores son voluntarios que levan toda a vida practicando esta arte. Observa con respeito e non interferir nunca no traballo cos cabalos.
• Cámara: é un espectáculo visual único, pero non uses flash preto dos animais.

Unha experiencia inesquecible

A Feira do Cabalo de Sabucedo é, sen dúbida, unha das mellores formas de coñecer a Galicia máis profunda. Non é un espectáculo creado para turistas, é unha tradición viva, celebrada polos veciños e aberta a quen queira gozar dela. O contraste entre o poder dos cabalos salvaxes, a destreza dos aloitadores e a fermosura da paisena galega fai que cada visita sexa unha experiencia completa, intensa e emocionante.

Se tes oportunidade de achegarte este xullo, non o dubides. Sabucedo agárdache cos seus cabalos, a súa xente e a súa tradición centenaria. Unha cita imprescindible no calendario cultural galego.

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas