Título 16: Romería de San Bieito de Galdo: bendición das colmeas en Viveiro

Romería de San Bieito de Galdo: a tradicionosa bendición das colmeas en Viveiro

A comarca do Valadouro, e en especial o concello de Viveiro, atesoura unha das tradicións etnográficas máis dozres e singulares de toda Galicia. Cada mes de marzo, a parroquia de Galdo viste as súas mellores galas para acoller a Romería de San Bieito, unha festividade declarada de Interese Turístico Galego que ten como momento estrelar a bendición das colmeas. Este evento non é só unha mostra de devoción relixiosa, senón unha auténtica homenaxe á natureza, ao mundo rural e á importancia da apicultura na cultura galega.

Neste artigo de engalicia.info, achámote todo o que precisas saber para vivir esta festa cos cinco sentidos: dende a súa orixe histórica ata o programa de actos, sen esquecermos as mellores propostas gastronómicas, onde durmir e como chegar a este recuncho máxico da Mariña lucense.

Historia: a devoción a San Bieito e a protección das abellas

A figure de San Bieito (ou Bieito de Nursia) é o fío condutor desta celebración. Patrón de Europa e protector contra os males, na parroquia de Galdo adóitaselle pedir especialmente a protección dos cultivos e, sobre todo, das abellas. A presenza do santo nesta zona vén dada polo antigo Mosteiro de San Salvador de Galdo, fundado no século X a beiras do río Landro. Aínda que deste imponente mosteiro medieval hoxe en día só se conservan ruínas e algúns elementos reaproveitados na igrexa parroquial, o seu peso histórico mantén viva a identidade de toda a comarca.

Planifica tu escapada a Galicia

Hoteles en Galicia con las mejores ofertas

Ver en Expedia →

A tradición de suber as colmeas ata a igrexa para que o santo as bendiga ten séculos de antigüidade. Noutros tempos, a supervivencia de moitas familias dependía da venda do mel e da cera, esta última fundamental para a iluminación das igrexas e os usos domésticos. As pragas, as enfermidades das abellas e as inclemencias meteorolóxicas eran ameazas constantes. Aí é onde entra a fe: os apicultores acudían ao seu padriño celestial para asegurar unha boa colleita. Hoxe, aínda que a apicultura modernizouse, os apicultores locais e de toda Galicia seguen a traer as súas colmeas (algúns dende hai xeracións) para manter viva unha herdanza que entrelaza o patrimonio inmaterial, a relixiosidade popular e o respecto ao ecosistema.

Na bendición, pode observarse un conmovedor contraste: as antigas cortizas de madeira, cos seus telladiños de lousa, comparten espazo coas modernas colmeas tipo *Langstroth*. O sacerdote asperxe auga bendita sobre elas mentres os fieis e apicultores observan con respecto, nun silencio só roto polo zunido das abellas que se aventuran a voar nos primeiros calores primaverais.

Data de celebración

Coma adoita acontecer coas romarías galegas máis arraigadas, a festividade de San Bieito non ten unha data pechada no calendario gregoriano de forma estrita. Celébrase invariablemente o luns de Pascua, tamén coñecido como o Luns de Anjo ou Luns de Pascua. Este día, que adoita caer a finais de marzo ou principios de abril segundo o ciclo lunar, marca o arrinque da primavera e o espertar da natureza, o momento biolóxico perfecto para que as abellas comecen a súa intensa labor de polinización e produción.

Programa da romaría: entre a fe e a festa

O programa da Romaría de San Bieito de Galdo combina o rigor cerimonial cun ambiente de festa maior, onde o conviven os veciños cos numerosos visitantes que se achegan á zona. Aínda que a programación pode ter pequenas variacións anuais, a estrutura principal mantense inalterable:

• Mañá (10:30 – 12:30 h): Chegada dos apicultores á praza da igrexa de Galdo cos seus vehículos e remolques cargados de colmeas. É un auténtico espectáculo visual e auditivo. Paralelamente, instálanse as paradas do mercado tradicional, onde se poden comprar produtos da terra, artesanía e plantas.
• Mediodía (12:30 h): Comeza a solemne Función Solemne no interior da igrexa parroquial, concello musical e liturxia tradicional.
• Acto central (aprox. 13:30 h): Rematada a misa, realízase a esperada Bendición das Colmeas no adro. É o momento máis agardado e fotografado da xornada.
• Á hora de comer: Chega o momento da gastronomía. As carballeiras e prados próximos énchense de mesas e mantas para o tradicional «merendín» ou comida de romaría. Os lugareiros sacan a súa propia vianda mentres as various peñas e charangas percorren a zona animando as rúas.
• Tarde: Música tradicional, probas de xotas e muiñeiras, e a xantar de confraternidade dos apicultores, que adoitaba celebrarse nas instalacións do antigo cuartel da Garda Civil próximo á igrexa.

Gastronomía: o sabor da Mariña Lucense e o Mel de Galicia

Aceptar que se está nunha festa dedicada ás abellas e non probar o mel sería case un pecado. Durante a xornada, é habitual mercar potes de mel de castiñeiro, de monte ou milleiras directamente aos produtores locais, cunha cor ámbar escura e un sabor intenso e inconfundible.

Ademais da dozura do mel, a Mariña lucense ofrece unha gastronomía rica e potente. Se tes a sorte de quedar a comer pola zona, non podes perderte:

• Pulpo á feira: Imprescindible en calquera romaría galega. As pulpeiras locais fanonas á porta da igrexa ou nos arredores, servida en pratos de madeira con aceite de oliva, pemento doce e sal groso, regada cunha boa cunca de viño da terra.
• Empanada: De bacallau, de xurel (xarda) ou de carne, feita cunha fariña triga de calidade e amasada ao detalle, outorga a enerxía necesaria para gozar da festa.
• Peixes da ría de Viveiro: Sendo tan preto da costa (Viveiro capital está a escasos 5 quilómetros), os calamares á romana, os chocos ou o millo cocido con rapa son clásicos das tabernas próximas.
• Posta: Todo isto pode rematarse cuns roscóns tradicionais, unhas filloas ou licor café caseiro.

Aloxamento: onde durmir en Viveiro e arredores

A veciñanza de Viveiro e as súas praias (como Area ou Covas) fan desta zona un destino perfecto para unha escapada de fin de semana ao redor do Luns de Pascua. A infraestrutura turística é ampla e variada:

• Hoteis e pensións en Viveiro: A capital municipal ofrece a maior concentración de aloxamentos, dende hoteis con encanto nas rúas medievais do casco vello (como o Hotel Vivero ou o Hotel Bajo O’Rellán) ata pensións máis económicas e familiares.
• Casas rurais no Valadouro: Para os que buscan unha experiencia máis inmersiva na natureza, as casas rurais e os agroturismos espallados polas parroquias de Galdo, Mondoñedo ou O Valadouro son a opción ideal. Moitas delas son antigas casas señoriais rehabilitadas onde o silencio do campo é absoluto.
• Hostais nas zonas costeiras: A franxa litoral, dende Covas ata a praia de Area, ofrece hostais fronte ao mar. Recoméndase reservar con bastante antelación, xa que o enganche do Luns de Pascua coas primeiras vacacións escolares fai que a demanda dispare.

Cómo chegar á parroquia de Galdo

A parroquia de Galdo está situada a tan só 4 quilómetros ao sur da vila de Viveiro, comunicada pola estrada LU-861. As comunicacións por estrada son bastante boas aínda que teñen tramos de estrada secundaria:

• En coche: Dende a Coruña ou Ferrol, a forma máis rápida é coller a autovía AG-64 ata a saída de Mondoñedo, para continuar pola N-642 dirección Viveiro. Dende Lugo, pódese ir tamén pola N-640 pasando por Mondoñedo ou, no caso de vir de Asturias, pola estrada costeira LU-640.
• En autobús: A compañía Monbus ofrece servizos diarios regulares que conectan as principais cidades galegas (A Coruña, Lugo, Santiago) coa estación de autobuses de Viveiro. Dende alí, pódese coller un taxi ou un autobús de liña local para chegar á parroquia de Galdo.
• Aparcamento: Durante o día da romaría, o acceso en coche ao núcleo da igrexa está restrinxido. Organízanse aparcadoiros habilitados nos campos próximos e na estrada de entrada, dende onde se pode camiñar sen problema ata o adro. Recoméndase chegar pola mañá cedo para atopar sitio con facilidade.

Unha cita ineludible coas raíces de Galicia

A Romaría de San Bieito de Galdo é moito máis que unha simple festa; é unha das expresións máis auténticas e visuais da cultura galega. O son das abellas, o cheiro a cera, a impoñente paisaxe verde do Valadouro e o fervor dun povo unido á terra fan que esta xornada sexa inesquecible. Dende engalicia.info animámosche a que vivas esta romaría de primeira man, que prove o seu mel e que te deixes arroupar pola maxia dunha das tradicións mellor conservadas da nosa xeografía. Benvidos a Viveiro, benvidos á terra do mel!

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas