San Xoán de Trives, romaría centenaria nos montes de Ourense
San Xoán de Trives é unha das romarías máis enraizadas na cultura popular galega, especialmente na comarca de Valdeorras. Cada ano, o 24 de xuño (ou a fins de semana máis próxima), milleiros de romeiros e visitantes énchense de devoción, música e sabor tradicional no entorno natural do concello da Rúa de Valdeorras. Esta festa, declarada de Interese Turístico de Galicia, mestura o relixioso co profano, e convértese nun punto de encontro para veciños e emigrantes que regresan para honrar a San Xoán Bautista.
Lugar: Igrexa e campo da festa de San Xoán de Trives, a 5 km da Rúa (Ourense).
Historia viva da romería
A orixe da Romería de San Xoán de Trives remóntase ao século XVIII, cando os habitantes das aldeas veciñas comezaron a peregrinar á ermida dedicada a San Xoán Bautista, situada nun outeiro rodeado de castiñeiros e carballos. Segundo a tradición oral, a imaxe do santo foi atopada por un labrego no lugar, e a capela edificouse como agradecemento por unha curación milagrosa. Co paso dos séculos, a romaría foise enriquecendo con cantos de alba, ofrendas e a típica «queima do demo» na noite de San Xoán.
Durante a II República e a posguerra, a festa mantívose grazas ao empeño das confrarías locais, e na década de 1960 incorporouse a feira de gando, que hoxe evolucionou a mostra de artesanía e produtos da terra. Nos anos 90, a Asociación de Amigos de San Xoán de Trives recuperou antigas tradicións como a «fogueira bendita» e a «auga de San Xoán», e desde 2005 a romaría conta con recoñecemento autonómico.
Un dos fitos históricos é a “Procesión dos Veados”, na que homes e mulleres portan ramos de bidueiro e cantan as “muiñeiras de San Xoán”. Esta procesión sube lentamente cara á ermida, e a súa orixe está nunha promesa colectiva durante unha epidemia de cólera no século XIX. A devoción segue viva: moitos romeiros camiñan descalzos ou levando cirios acesos.
¿Necesitas hosting para tu web?
Hosting rápido y seguro en España desde 2,95€/mes. Soporte 24/7 en español.
Ver planes de hosting →Programa da romería 2024 (orientativo)
O programa oficial adoita durar tres días, con actos relixiosos e populares. Aínda que as datas concretas varían lixeiramente cada ano, o esquema tradicional é o seguinte:
Día 23 de xuño — Véspera de San Xoán
- 22:00 h: Queima da “fogueira de San Xoán” na carballeira. Música de gaitas e bailes populares.
- 23:30 h: “Auga de San Xoán”: bendición das herbas (romeo, fiuncho, silva) e reparto entre os asistentes.
- 00:00 h: Sorteo do “Ramo de San Xoán” e inicio da foliada nocturna.
Día 24 de xuño — Día grande
- 09:00 h: Alborada con gaitas e bombos polas rúas da Rúa.
- 10:30 h: Ofrenda floral e misa solemne na igrexa parroquial de San Xoán de Trives (cánticos do coro “Amigos do Camiño”).
- 12:00 h: Procesión dos Veados: saída da imaxe de San Xoán portada polos “veados” (con ramos de bidueiro).
- 13:30 h: Xantar popular no campo da festa (pulpo, churrasco, empanada).
- 17:00 h: Actuacións de grupos de música tradicional: “Xoán e os seus compañeiros”, “Brincadeira”.
- 21:00 h: Fogueira final e queima de fetiches, con serán ata a medianoite.
Día 25 de xuño — Luns de festa
- 11:00 h: Feira de artesanía e produtos ecolóxicos no adro.
- 13:00 h: Xincana infantil e xogos populares.
- 16:30 h: “Corre-romeiro”: carreira de 5 km polos montes de Trives.
- 19:00 h: Actuación de bandas de música e peche da festa.
Nota: O programa definitivo publícase en turismo.rúa.gal e nos carteis do concello.
Gastronomía: sabores de Valdeorras
A romaría é un escaparate da cociña tradicional galega. No campo da festa e nas casas particulares, os asistentes degustan:
- Pulpo á feira con cachelos, aceite e pimentón.
- Empanada de zorza ou de xoubas.
- Churrasco galego con pementos de Padrón.
- Filloa de coco e mel e orellas de Entroido.
- Viños da Denominación de Orixe Valdeorras (Godello, Mencía). Especial mención ao “viño do país” servido en cuncas.
- Augardente e licor café caseiros.
Tamén son típicas as “sardiñas asadas na fogueira” e o bica de San Xoán, un biscoito aromatizado con anís e limón. Nos postos de artesanía pódese mercar mel, castañas e queixos da comarca.
Aloxamento na zona
Para gozar plenamente da romaría, recoméndase durmir nos concellos próximos: A Rúa de Valdeorras, Petín ou Vilamartín. Aquí algunhas opcións:
Hotel Castro de Valtuille
Prezo: 70€/noite (habitación dobre)
Servizos: Restaurante, wifi, garaxe.
Distancia: 3 km da romaría.
★ Moi recomendado
Casa Rural A Carballeira
Prezo: 55€/noite (casa enteira, 6 persoas)
Servizos: Cheminea, xardín, cociña.
Distancia: 1 km do campo da festa.
★ Acolle mascotas
Pensión O Trives
Prezo: 40€/noite (habitación individual)
Servizos: Baño compartido, almorzo incluído.
Distancia: No centro da Rúa.
★ Económico
Tamén se pode acampar na leira municipal (con previo aviso no concello) ou en áreas de autocaravanas. Para reservas, contactar coa oficina de turismo da Rúa: 988 31 00 00.
Como chegar a San Xoán de Trives
San Xoán de Trives está no concello da Rúa de Valdeorras, ao leste da provincia de Ourense. Accesible tanto en coche como en transporte público:
| Medio | Detalles |
|---|---|
| Coche | Desde Ourense: A-52 (saída 160) e despois OU-0902. Desde Ponferrada: A-76 ata A Rúa. Aparcamento habilitado no campo da festa. |
| Autobús | Línea Monforte-Ouren Te puede interesar: Noticias de Galicia — Galicia Universal — periódico digital Turismo de Galicia — Rutas, playas y gastronomía Imperial Perlas — Joyería y complementos ¿Listo para tu viaje a Galicia? Ahorra hasta un 25% en ExpediaCancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas  Descubre GaliciaRecibe nuestra guía gratuita con los mejores planes
¡Listo!Revisa tu email para descargar la guía. Desarrollado por Xtudio Net Core
|