Romería de San Martiño en Lalín: romaría, monte, fe

Romería de San Martiño en Lalín: romaría, monte, fe

Cada novembro, as ladeiras do monte San Martiño, en Lalín, vístense de cor, devoción e tradición para acoller unha das romarías máis senlleiras de Galicia: a Romería de San Martiño. Máis que unha festa, é unha peregrinación que mestura o sagrado e o profano, a fe relixiosa coa ledicia popular, e que atrae a milleiros de persoas de toda a comarca do Deza e máis alá.

Historia e orixes da romaría

A Romería de San Martiño ten as súas raíces na Idade Media, cando a devoción ao santo bispo de Tours se estendeu por todo o noroeste peninsular. A ermida de San Martiño, situada no cumio do monte que leva o seu nome, foi durante séculos un punto de encontro para os labregos da zona, que acudían a pedir protección para as colleitas e o gando. A tradición oral conta que a festa xa se celebraba no século XVII, aínda que a documentación máis antiga data de 1740, cando o arcebispo de Santiago autorizou a celebración dunha misa no ermitorio.

Co paso do tempo, a romaría foise enriquecendo cos rituais pagáns de acción de grazas, como a bendición dos panos e a ofrenda de cereais. Hoxe, mantense como unha das citas máis auténticas do calendario festivo galego, lonxe do ruído das grandes vilas e en pleno contacto coa natureza.

¿Buscas alojamiento en Galicia?

Compara precios en hoteles, casas rurales y apartamentos

Ver en Expedia →

Data de celebración

A Romería de San Martiño celébrase cada ano o domingo máis próximo ao 11 de novembro, festividade de San Martiño. En 2025, a data será o domingo 9 de novembro. A xornada arrinca cedo, coa subida a pé ao monte desde Lalín, e esténdese ata a tarde, cando a música e o baile toman o relevo.

Programa da romaría

Mañá:

• 08:30 h: Saída da comitiva dende a igrexa parroquial de Lalín, coa imaxe de San Martiño.
• 10:00 h: Chegada ao Monte San Martiño e misa solemne na ermida.
• 11:30 h: Bendición dos panos (paño de San Martiño) e reparto de roscón bendito.
• 12:00 h: Actuación de gaiteiros e grupos de danzas tradicionais.

Tarde:

• 14:00 h: Comida campestre. As familias estenden mantas na contorna da ermida para xantar.
• 16:00 h: Xogos populares: carreiras de sacos, tiro de corda e lanzamento de zocas.
• 18:00 h: Procesión de regreso a Lalín coa imaxe do santo.
• 20:00 h: Verbena popular na praza dá Feira.

Ademais, durante toda a xornada hai postos de artesanía, doces típicos e viño do país.

Gastronomía típica

A romaría é unha excusa perfecta para gozar da cociña galega máis auténtica. O prato estrela é o polbo á feira, cocido en caldeiras de cobre e aderezado con pemento e aceite. Tampouco faltan as empanadas (de bonito, carne ou zorza), as cocas (especie de pan doce) e as filloadas.

Un elemento imprescindible é o roscón de San Martiño, un bolo con forma de rosca adornado con froitos secos e azucre, que se reparte despois da bendición. A lenda di que quen o proba ten saúde para todo o ano. Para beber, a queimada e o viño do Ribeiro acompañan a perfección a xornada.

Nos postos do monte tamén se venden castañas asadas con anís e orellas de fraile, doces fritidos que lembran as antigas feiras.

Aloxamento en Lalín

Para quen queira vivir a romaría con tranquilidade e gozar da gastronomía local durante a fin de semana, Lalín ofrece varias opcións de aloxamento:

• Pazo de Liñares (Hotel 4 estrelas): Situado a 5 km do centro, antigo pazo do século XVIII con encanto. Habitacións desde 90 €/noite.
• Hotel Vila de Lalin (3 estrelas): Na vila, con servizo de restaurante e parking. Prezo: 65 €/noite en tempada baixa.
• Casa Rural Outeiro do Castro: Na parroquia de Bermés, a 10 minutos en coche. Prazas limitadas, desde 50 €/noite en réxime de aloxamento e almorzo.
• Pensións e hostais: Como a Pensión A Casa do Cabo (30 €/noite) ou o Hostal A Chisca (40 €/noite).

É recomendable reservar con antelación, xa que a romaría coincide coa fin de semana e a oferta redúcese.

Como chegar a Lalín

Lalín está situado no centro de Galicia, no corazón da comarca do Deza. A súa localización fai que sexa facilmente accesible desde calquera punto do territorio.

• En coche: Desde Santiago de Compostela (50 min pola AP-53 ou N-525). Desde Lugo (1 h pola LU-633 e N-640). Desde Ourense (50 min pola A-52). Desde Pontevedra (1 h pola PO-11 e N-640). Hai amplos aparcadoiros habilitados no monte e nas inmediacións da ermida.
• En autobús: A empresa Monbús conecta Lalín con Santiago, Pontevedra e Vigo varias veces ao día. A estación de autobuses está a 10 minutos a pé do centro.
• En tren: A estación de tren máis próxima é a de Santiago de Compostela. Desde alí, pódese coller un autobús ou un taxi (traxecto de 45 min).
• En avión: O aeroporto de Santiago de Compostela (SCQ) é o máis próximo (45 min en coche).

Unha vez en Lalín, sinalar que a subida ao monte San Martiño faise a pé por un camiño empedrado de 2 km con pendente moderada. Recoméndase levar calzado axeitado e roupa de abrigo, xa que en novembro o tempo pode ser frío e húmido.

Consellos para gozar da romaría

• Chegar cedo (sobre as 9:00 h) para conseguir un bo sitio no monte e participar na misa.
• Levar comida e bebida para a comida campestre; aínda que hai postos, a experiencia auténtica é a merenda no campo.
• Non esquecer unha manta ou cadeira plegable para estar cómodo.
• Respetar o entorno: levar bolsa para recoller os residuos.
• Participar nos xogos populares; son a alma da romaría.

A Romería de San Martiño en Lalín non é só unha festa relixiosa; é unha declaración de identidade. No alto do monte, entre néboas e carballos, a comunidade revive cada ano o vínculo entre a terra, o ceo e a xente. Unha romaría que convida a camiñar, a compartir e a sentir. Porque aquí, a fe non se predica: vivese.

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas