Romería de San Bartolomeu en Vilanova de Arousa: botes, remo y tradición estival

Romería de San Bartolomeu en Vilanova de Arousa: botes, remo y tradición estival

A última quinzena de agosto chega a Vilanova de Arousa un dos eventos máis arraigados, vibrantes e visualmente impactantes de toda a comarca do Salnés: a Romería de San Bartolomeu. Esta celebración, que fusiona a devoción relixiosa coa tradición mariñeira, é un auténtico espectáculo para os sentidos. A ría de Arousa convértese no escenario principal dunhas festas nas que o son constante dos remos golpeando a auga e o esforzo coordinado dos navegantes son os grandes protagonistas. Se hai algo que define a identidade de Vilanova, é a súa relación co mar, e nestas datas, esa ligazón faise patente en cada rincón da vila.

En engalicia.info convidámola a facer unha viaxe a través desta romería única, repasando a súa orixe, o que se pode esperar do seu programa, os sabores que enchen as rúas e toda a información práctica para vivir esta tradición estival na primeira persoa.

Historia e devoción: A orixe do patrón mariñeiro

A historia da Romería de San Bartolomeu está intrinsecamente ligada á evolución histórica de Vilanova de Arousa. Fundada oficialmente no século XIX grazas aos esforzos do ilustrado Xosé María Santos, a vila naceu como un enclave mariñeiro por excelencia. San Bartolomeu, recoñecido historicamente como un dos patróns dos mariñeiros, foi adoptado como protector dunha poboación que dependía case en exclusiva dos froitos do mar e da pesca da sardiña.

Ofertas de viaje a Galicia

Vuelos a Galicia — hasta un 25% de descuento

Ver en Expedia →

A tradición conta que a protección do santo era invocada antes de que as traineras saísen a alta mar, especialmente nas noites de treboada de final do verán. Co paso das décadas, aquela sinxela ceremonies relixiosa na honra ao patrón foise transformando. O sentimento de identidade local, moi forte en Vilanova, fixo que a romaría medrara ata converterse nun evento que non só recalla aosveciños, senón a miles de visitantes que se achegan á vila para alucinar coa destreza dos seus mariñeiros.

Hoxe en día, a Festa de San Bartolomeu é unha celebración de declaración turística de interese, recoñecida por manter vivo un patrimonio inmaterial que podería estar en perigo de extinción: a construción naval tradicional en madeira e a voga tradicional, dous elementos que no resto de Europa foron substituídos pola motorización, pero que en Vilanova seguen sendo motivo de orgullo.

Fecha: Cando visitar Vilanova de Arousa

A Romería de San Bartolomeu ten o seu epicentro no 24 de agosto, día no que se celebra a onomástica do patrón. Non obstante, quen queira disfrutar da experiencia completa debe ter en conta que as festas abarcan varios días. O programa de actividades adoita estenderse desde finais de semana previo ao día grande (normalmente a primeira fin de semana que cae máis preto do 24) ata o mesmo día 24 ou a fin de semana posterior, dependendo de como quede no calendario.

É durante eses días cando Vilanova de Arousa multiplica a súa poboación. As rúas do centro histórico, os peirais e os espazos habilitados ao redor da ría énchense de chocos (postos de comida ao ar libre), orquestras, familias e mariñeiros, creando unha atmosfera inigualable que cheira a sal e a festa.

O Programa: Os botes de remo e a tradición na súa máxima expresión

Se hai un evento que reúna a milenta persoa e é o corazón absoluto da romaría, ese é a Regata de Botes de Madeira a Remo. Vilanova de Arousa é unha cuna de grandes remeiros e traineras, e esta competición é unha proba de resistencia, técnica e traballo en equipo.

Os botes, construídos de forma artesanal cun deseño que se transmitiu de xeración en xeración, saen da zona do peirao para percorrer un circuito pola ría. A expectación é máxima. Toda a poboación se concentra na zona do passeo marítimo e nas entidades nauticas para animar aos seus, nun espectáculo visual e sonoro impresionante onde as tripulacións, vestidas coas cores dos seus clubs ou asociacións, bogan ao unísono.

Mais o programa non se limita ao mar. Ao longo dos días de festa pódense disfrutar de actividades tan variadas como:

• A Eucaristía e a Procesión: O día 24, celébrase unha misa solemne na igrexa parroquial de San Bartolomeu, seguida dunha procesión nos xardíns do concello e o contorno do templo, onde os remeiros teñen unha destacada participación.
• Exhibicións de construción naval: Non todo é remar. Durante a romaría pódense ver demostracións de como se calafatean (sellan) as fendas dos botes de madeira, un oficio que require anos de experiencia e paciencia.
• Probas deportivas populares: Carreiras populares por(case) todo o concello e partidos de fútbol ou voleibol nas praias.
• Actividades para a infancia: Pasacalles, xogos tradicionais e talleres de Manualidades con elementos do mar.
• Música e verbena: De noite, a festa trasládase aos recintos habilitados para as verbenas, onde orquestras de sona a nivel galego fan bailar a vellos e novos ata a madrugada.

Gastronomía: Os sabores do mar

Unha romaría en Vilanova de Arousa non se entende sen a súa gastronomía, intimamente ligada á pesca. A gastronomía destas datas é unha auténtica delicia para os amantes do marisco e do peixe fresco.

O produto estrela é, sen dúbida, a sardiña. Asadas na prancha ou en escabeche, son o accompanied perfecto para un bo copo de viño albariño, produto da veciña Denominación de Orixe Rías Baixas. Mais hai moito máis: os chocos (xibias) á prancha, a empanada de berberechos, as ameixas, o polbo á feira e, para rematar, as clásicas filloas feitas no chisco.

Ademais, durante as festas organizanse degustacións populares nas que os restaurantes locais e as asociacións deveciños ofrecen showcookings e probas de pratos tradicionais a prezos moi asequibles, co obxectivo de que ninguén se marche sen probar o auténtico sabor do Salnés.

Aloxamento: Onde descansar tras a festa

Vilanova de Arousa ofrece multitude de opcións para todos os petos e necesidades, aínda que é altamente recomendable reservar con meses de antelación debido á afluencia de público que coben as festas de San Bartolomeu.

Para os que busquen relax máximo, a vila conta con varios hoteles con vistas á ría, moitos deles con servizos de spa e alta cociña, localizados próximos á zona do porto. Se prefires algo máis práctico e económico, hai hostais e pensións familiares no centro urbano, que permiten vivir de preto a verbena e os chocos.

Para familias ou grupos de amigos, unha excelente opción son os apartamentos turísticos ou as casas rurais nos arredores do núcleo urbano, que ofrecen maior privacidade e espazo. Ademais, moi preto de Vilanova, concellos como Sanxenxo ou Cambados ofrecen alternativas de aloxamento de alta gama se non atopas dispoñibilidade na vila.

Cómo chegar a Vilanova de Arousa

Llegar a Vilanova de Arousa é sinxelo, pois está moi ben comunicada coas principais cidades galegas.

• En coche: Dende Pontevedra, toma a autovía AG-41 en dirección a Sanxenxo/O Grove, e logo desvíate pola PO-530 en dirección a Vilanova. Dende Santiago de Compostela, a opción máis rápida é coller a AP-9 ata Pontevedra, e logo a mesma conexión. Dende Vilagarcía de Arousa, hai unha estrada comarcal (PO-531) directa que leva apenas 15 minutos.
• En transporte público (autobús): A empresa Monbus opera liñas regulares que conectan Vilanova de Arousa con Pontevedra, Santiago de Compostela, Vilagarcía e outras localidades da comarca. É unha opción moi recomendable se queres disfrutar da gastronomía e do viño sen preocuparte por conducir.
• En tren: A estación de tren máis próxima é a de Vilagarcía de Arousa, situada a poucos quilómetros. Nela paran trens de Media Distancia que conectan coa estación de Santiago e con Vigo. Dende Vilagarcía, podes coller un taxi ou un autobús local para completar a viaxe.

A Romería de San Bartolomeu é moito máis que unhas festas; é unha declaración de intenciões dun pobo que se nega a que o tempo apague a súa esencia mariñeira. Asistir a Vilanova a finais de agosto é asistir a un espectáculo de botes, remo e tradición que che calará fondo. Anímase a vir?

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas