Romería de la Magdalena en Ourense: colina, ermita y vistas

Tradición viva Ourense

Na cidade das Burgas, cada primavera tardía as campás da ermida da Magdalena anuncian unha das romarías máis entrañables e panorámicas da provincia. Non é a máis multitudinaria, pero si das que gardan unha luz especial: a Romería da Magdalena, que se celebra no cumio do monte da Magdalena, un outeiro que domina Ourense dende o sur, e onde se di que o aire sabe a herba seca e a incenso. Esta festa, que mestura piedade popular, xolda campestre e miradoiros abraiantes, merece unha visita pausada.

Neste artigo imos percorrer a súa historia, a data sinalada, o programa de actos, a gastronomía que non falta, consellos de aloxamento e as mellores rutas para chegar ata ese recanto de serenidade. Porque a romaría, máis que un día, é unha experiencia de altura.

Planifica tu escapada a Galicia

Ahorra un 25% o más en tu alojamiento con las mejores ofertas

Ver en Expedia →

Historia: entre lendas e devoción

A ermida da Magdalena aséntase sobre un outeiro que algúns estudosos identifican como un antigo castro galaico, e non é estraño: dende o seu curuto vixíase todo o val do Miño e a cidade romana. Trala cristianización, construíuse un pequeno templo baixo a advocación de María Magdalena, santa de gran arraigo penitencial e festivo. As primeiras referencias documentais son do século XVII, cando a confraría da Magdalena organizaba unha romaría o domingo máis próximo ao 22 de xullo, festa da santa.

Durante séculos, foi unha peregrinación obrigada para os ourensáns que querían «subir a magdalena», despois de cumprir coa visita ás reliquias da Catedral. Conta a tradición que as mulleres estériles tocaban a campá da ermida para pedir fertilidade, e que os mozos andaban á procura de namorada no baile da romaría. Hoxe, a festa conserva ese aire de encontro veciñal, lonxe do bulicio das romarías masificadas.

No século XX, a romaría perdeu pulo, pero nos últimos anos a asociación de veciños do Couto e a parroquia de San Pío X recuperaron a tradición con misa campestre, xantar compartido e xogos populares. A ermida, de planta rectangular e espadana sinxela, foi restaurada con canteira á vista, e o seu adro converteuse nun dos miradoiros urbanos máis fermosos.

Data e programa: cando e que facer

A romaría celébrase o domingo máis próximo ao 22 de xullo, festividade de Santa María Magdalena. Así que as datas mudan cada ano, pero sempre en pleno verán, co calor e a luz alongada. No 2025, será o 20 de xullo. Se o tempo acompañe, a xente comeza a subir desde media mañá.

Ademais do relixioso, o acto central é a procesión da imaxe da Magdalena arredor da ermida, cos romeros cantando a salve e lanzando pétalos de rosa. Logo, a comida e o baile convértense no verdadeiro corazón da xornada.

Gastronomía da romaría: sabores de altura

Non hai romaría galega sen un bo xantar, e a da Magdalena non é excepción. Aínda que moitos levan a súa propia merenda (empanada de atún ou de millo, choricizos, queixo do país e viño), nos arredores da ermida montan unha pequena feira de produtos típicos onde se poden atopar:

• Polbo á feira: cociñado en potas de cobre, con pemento e aceite, servido en pratos de madeira.
• Empanada de zamburiñas (ou de bacallau, se é día de abstinencia).
• Churrasco de porco celta con cachelos e pemento do Couto.
• Filloas doces con mel de montaña.
• Licor café e queimada para afastar meigallos.

Tamén hai postos de artesanía ecolóxica, pero o esencial é a comida caseira. Aconsellamos levar unha cesta e facer pícnic no mesmo adro, gozando das vistas. Para ser romero hai que compartir, así que non estrañe se algún veciño lle ofrece un anaco de empanada.

Aloxamento: durmir preto do outeiro

Se vén de fóra e quere gozar da romaría sen présas, Ourense cidade ofrece moitas opcións. A zona do Couto e o centro histórico están a poucos minutos do monte da Magdalena. Aquí van algunhas suxestións:

• Hotel Oca San Luis (a 10 min en coche do outeiro). Con piscina e garaxe, ideal en verán.
• Hotel Eurostars Ourense (centro, a 15 min andando). Boa relación calidade-prezo.
• Casa rural A Casiña de Arturo (en Quintela, a 3 km). Acolledor e con xardín.
• Pensión Residencia As Burgas (rúa do Progreso). Económica e con encanto.

Tamén existe a posibilidade de aloxamento en casas rexistradas en plataformas como Airbnb, sobre todo nas parroquias de San Pío X e o Couto. Se prefire a experiencia rural, a poucos quilómetros hai pazos e casais con turismo de calma.

Como chegar: rutas para subir á colina

O monte da Magdalena está situado ao sur do casco urbano de Ourense. É moi doado chegar, tanto a pé como en vehículo.

En coche

Dende o centro da cidade, vaia pola rúa do Paseo (continuación da rúa do Progreso) en dirección a Quintela. Ao chegar ao alto do Couto, verá un desvío sinalizado «Ermida da Magdalena». Hai un pequeno aparcadoiro de terra ao pé da costa (non asfaltado, pero accesible con turismo normal). En día de romaría, a policía local regula o estacionamento. Recoméndase subir antes das 12:00 para atopar sitio.

A pé

A ruta peonil máis recomendable comeza na capela do Couto, na avenida de Celanova. Hai un camiño empedrado que sobe entre penedos e sobreiras vellas; en 20-25 minutos chega á ermida. O desnivel é moderado (uns 80 metros), pero as vistas xa recompensan. Outra opción é subir dende a Ponte Nova do Miño por un carreiro que bordea a ladeira (máis longo, pero con sombra).

En autobús urbano

As liñas 3, 6 e 11 (urbanos de Ourense) deixan na parada do Couto, dende onde se pode subir andando. Os horarios de domingo son máis reducidos, así que consulte no Concello.

Vistas que merecen a romaría

Se algo fai especial esta romaría é o seu miradoiro natural. Dende o adro da ermida abranguese unha das mellores panorámicas de Ourense: a silueta da catedral de San Martiño, as torres da Inmaculada, os tellados vellos da cidade, o viaduto do ferrocarril e as montañas do Xurés e San Mamede ao fondo. Ó atardecer, a luz dourada convirte o lugar nun cadro impresionista.

Por iso, moitos romeros non faltan á cita aínda que non sexan crentes: pola beleza do lugar e a sensación de estar por riba do mundanal ruído. É costume que as parellas novas vaian alí a pedir o desexo, e que os maiores lembren romarías de cincuenta anos atrás.

A Romería da Magdalena non é unha festa grande, pero é auténtica. Unha xornada para conectar coa paisaxe, coa comida sinxela e coa xente que aínda sabe celebrar sen présas. Se tes ocasión, o vinte de xullo (ou o domingo seguinte) pon rumbo ao outeiro: a colina está agardando, a ermida aberta e as vistas, espléndidas.

Artigo elaborado por Engalicia.info — Cultura Galega en movemento.