Festival de la Sidra en Silleda

Historia

O Festival da Sidra de Silleda naceu a principios dos anos 90, impulsado por un grupo de produtores locais e o Concello de Silleda, coa intención de poñer en valor unha bebida que leva séculos acompasando a vida dos labregos desta zona. A sidra era tradicionalmente elaborada nas casas con mazás das propias leiras, e o festival pretendía rescatar ese legado case perdido por mor da industrialización e do abandono rural.

Na primeira edición, celebrada nunha carballeira preto da vila, participaron apenas media ducia de lagares e uns cantos centos de visitantes. Con todo, o éxito foi rotundo, e ó ano seguinte xa se sumaron produtores dos concellos veciños de Lalín, Dozón e Rodeiro. A partir de aí, o festival non deixou de medrar, atraendo a artesáns, musicais e amantes da boa mesa.

Na actualidade, o Festival da Sidra de Silleda é un referente en Galicia, xunto coas festas da mazá da zona de Allariz ou a sidra de Asturias, pero cun carácter marcadamente local: aquí a sidra non se toma como mera bebida, senón como parte dun ritual que inclúe o “escanciado” (botar a sidra dende arriba para que colla os gases), as “espichas” (compartir a botella) e os contos arredor da lareira. O festival conseguiu que moitos mozos e mozas volvan ollar con orgullo cara aos produtos da terra.

Data e lugar

O festival celébrase cada ano durante o último fin de semana de setembro, coincidindo coa colleita da mazá. A localización é o recinto feiral de Silleda, situado á entrada da vila, xunto á estrada N-525. Este recinto, con máis de 10.000 metros cadrados, acolle as carpas de exposición, as casetas de degustación, o escenario principal e a zona de “sidrería” ao aire libre.

Para a edición deste ano (2024), as datas concretas son os días 28 e 29 de setembro. O sábado comeza ás 11:00 horas e remata ás 23:00, e o domingo de 11:00 a 20:00. A entrada é de balde, aínda que algunhas actividades especiais requiren invitación previa.

Programa

O programa do Festival da Sidra de Silleda é amplo e pensado para todos os públicos. A continuación resumimos os actos principais:

Sábado 28 de setembro

• 11:00: Apertura do recinto e xornada de “Sidra e Tapas” con degustación das variedades de sidra natural elaborada por cada lagar participante.
• 12:00: Obradoiro de escanciado a cargo do mestre sidreiro Xosé Ramón Rodríguez. Os asistentes aprenderán a botar a sidra coa altura xusta e a inclinación precisa para que non perda o gas.
• 13:00: Actuación de pandereteiras e grupos de gaitas da Escola Municipal de Música de Silleda.
• 14:00: Xantar popular de “callos con grelos” e “cocido do Deza” acompañado, como non, de sidra.
• 17:00: Concurso de sidra caseira con catas a cegas organizadas pola Asociación de Sidreiros de Galicia.
• 19:00: Actuación de bandas de folk e rock galego: neste edición, os grupos “Os Contos da Lúa” e “A Banda de Rúa de Lalín”.
• 22:30: Queimada popular con lume e conxuro, momento maxestoso que pecha a noite.

Domingo 29 de setembro

• 11:00: Feira de artesanía e produtos locais (queixos, embutidos, pan de millo, mel, licores).
• 12:00: Obradoiro de “mazá e sidra na cociña” coa cociñeira local Carmiña López, onde se elaborarán receitas como bacallau con sidra, filloas con mazá ou tarta de sidra.
• 13:30: Actuación da Banda Municipal de Música de Silleda.
• 14:00: Comida de confraternidade con polbo á feira, empanada galega e sidra a fartar.
• 17:00: Entrega de premios do concurso de sidra e homenaxe aos sidreiros veteranos.
• 19:00: Peche do festival coa actuación do grupo de pop-folk “Cantareliña” e unha gran foliada final.

Gastronomía

A gastronomía do festival é un dos seus grandes atractivos. A sidra de Silleda caracterízase por ser lixeiramente afroitada, cunha acidez equilibrada e escasa alcohol, moito máis suave que a sidra asturiana. Elabórase con mazás das variedades tradicionais galegas como a “pera”, “verde doca”, “repinaldo” e “bravo de bierzo”, moitas delas recollidas en pomares centenarios.

Ademais da sidra, os postos de comida ofrecen pratos típicos da comarca do Deza:

• Callos con grelos: prato contundente feito con callos de tenreira, grelos, chourizo e pataca. Lévase a lume lento durante horas.
• Polbo á feira: cocido e cortado en rodelas, untado con aceite de oliva e pemento doce.
• Empanada de zorza: rechea de carne de porco adobada con pemento e allo.
• Queixo de San Simón: queixo afumado típico da zona, ideal para acompañar a sidra.
• Filloas con mazá: filloas doces recheas de mazá caramelizada e canela.
• Tarta de sidra: sobremesa feita con sidra reducida, nata e biscoito.

Os asistentes poden adquirir “tickets de degustación” (5 € por 4 tapas e 1 sidra, 10 € por 8 tapas e 2 sidras). Tamén hai opción de xantar completo por 15 € con prato principal, postre e dúas sidras.

Aloxamento

Silleda dispón de varias opcións de aloxamento para quen queira gozar do festival sen présa. A vila conta con dous hoteis: o Hotel Pazo de Silleda (4 estrelas, con spa e restaurante) e o Hotel Restaurante O Trasno (3 estrelas, moi preto do recinto feiral). Tamén hai casas rurais nos arredores, como “A Casa do Mestre” en Laro, “O Casar” en Mandrás e “Casa Roxa” en Abades. Para quen prefira algo máis económico, o albergue municipal “Deza” ofrece camas desde 20 €.

Recoméndase reservar con antelación, xa que o festival atrae a milleiros de persoas e as prazas esgotan rápido. A páxina web oficial do concello de Silleda ten un apartado de aloxamento con todas as opcións actualizadas.

Como chegar

Silleda está situada no centro de Galicia, a 30 km de Santiago de Compostela e a 60 km de Pontevedra. Chegar é sinxelo:

• En coche: Desde Santiago, tomar a AP-9 dirección Pontevedra ata a saída de Sigüeiro, despois a N-550 ata Padrón e logo a N-525 dirección Ourense. Desde Pontevedra, coller a A-52 dirección Ourense e saír en Silleda (saída 42). Hai aparcadoiros habilitados no recinto feiral (capacidade para 2.000 vehículos).
• En autobús: A empresa MonBus ten varias frecuencias diarias desde Santiago (Praza de Galicia) e desde Pontevedra (Estación de Autobuses). O percorrido é de aproximadamente 45 minutos.
• En tren: A estación máis próxima é a de Santiago de Compostela. Desde alí pódese coller un autobús de MonBus (liña Santiago – Ourense) que para en Silleda.
• En avión: O aeroporto de Santiago de Compostela (Lavacolla) está a 40 km. Hai servizo de aluguer de coches e taxis.

Unha vez na vila, o recinto feiral está sinalizado e a 10 minutos andando do centro. O festival ofrece un servizo de microbús lanzadeira cada 30 minutos desde a praza Maior ata o recinto.