Festival de la Ciencia en Santiago: ciencia, divulgación, interactiva

Festival da Ciencia de Santiago non é unha simple feira de experimentos: é a celebración da curiosidade, do método científico e da ollada crítica, envolta no maxisterio das rúas compostelás. Un evento que cada ano consegue que a ciencia baixe das torres de marfil para mesturarse coa ledicia das prazas, coa gastronomía local e coa complicidade de pequenos e maiores. E todo nun escenario Patrimonio da Humanidade.

O festival naceu en 2012 da man do Consello Superior de Investigacións Científicas (CSIC) en Galicia, coa colaboración do Concello de Santiago e a Universidade. O que comezou como unha xornada de portas abertas no edificio Fontán (Cidade da Cultura) converteuse nun encontro multitudinario. O seu ADN: interactividade, rigor e humor. A historia do festival é tamén a historia de como a ciencia galega quixo conectar coa rúa, romper a barreira do laboratorio. Na súa primeira edición participaron 20 grupos de investigación; hoxe son máis de 80, con actividades que van desde a robótica ata a bioloxía mariña, pasando pola física cuántica contada con globos e plastilina.

Ofertas de viaje a Galicia

Ahorra un 25% o más en tu alojamiento — hasta un 25% de descuento

Ver en Expedia →

Edición 2025: os días 4, 5 e 6 de abril (venres, sábado e domingo). O festival ocupa espazos emblemáticos: a praza do Obradoiro, o claustro de San Martiño Pinario, a Alameda e o parque da Cidade da Cultura. O programa é un torrente de posibilidades: obradoiros de química comestible, construcción de péndulos de Foucault, simulación de escavacións arqueolóxicas, experimentos con luz e láser, e ata unha «feira de inventos» onde nenas e nenos explican os seus prototipos.

Horario xeral: venres de 10:00 a 20:00 (con reserva para centros educativos), sábado de 10:30 a 21:00 e domingo de 10:30 a 19:00. A entrada é libre e de balde, pero algúns obradoiros (os de realidade virtual ou impresión 3D) requiren inscrición presencial o mesmo día. O sábado á noite hai unha «noite de estrelas» con telescopios na praza da Quintana, con sesión comentada pola Agrupación Astronómica de Santiago.

Un dos fitos do programa é o «Paseo matemático», un percorrido guiado polos monumentos de Santiago explicando a xeometría escondida na fachada do Obradoiro, a proporción áurea no Pórtico da Gloria e a topoloxía dos labirintos do parque de Bonaval. Os sábados e domingos inclúense obradoiros de linguaxe de signos científica e espazos sensoriais para persoas con diversidade funcional.

O festival non sería completo sen unha parada para repoñer enerxías. A organización instala unha carpa gastronómica na praza de Abastos (a 3 minutos andando) con produtos de produtores locais: empanada de zamburiñas, queixo de Arzúa, filloas con mel de mel e castañas e o famoso «pincho newton» (pulpo á feira con aceite de oliva virxe extra, creado para o evento). Amais, varios bares do casco histórico ofrecen menús temáticos: «tapa Schrödinger» (unha empanada que pode ser de atún ou de carne… ata que a abres) e «cervexa fermentada con levadura de laboratorio» (elaborada pola facultade de biotecnoloxía).

Para os máis aventureiros, hai un obradoiro de cociña molecular o sábado ás 13:00 no Mercado de Conchiñas (esferificación de queixo galego, aires de herbas e xeado instantáneo de nitróxeno). Inscrición gratuíta na web do festival. E se prefires o clásico, as rúas de Santiago están cheas de pulperías e restaurantes de cociña galega de mercado (recomendamos O Curro da Parra e Taberna O Gato Negro).

• 📍 Carpa científica na praza de San Miguel: produtos ecolóxicos e demostracións de cociña en vivo.
• 📍 Obradoiro Vermú con Física: nos bares da Rúa do Franco, pinchos con nomes de premios Nobel.

Santiago énchese durante o festival. Aconsellamos reservar con antelación, sobre todo se queres aloxarte no casco histórico. Aquí unha selección de aloxamentos con encanto e bo precio:

• Hostal Mapoula (Rúa de Entrerrúas, 9): céntrico, decoración modernista, dende 55€ a noite. Ideal para ir andando a todas as actividades.
• Pensión San Martiño (Praza de San Martiño, 1): xunto ao claustro onde se fan obradoiros. Habitacións sinxelas pero luminosas. 40-60€.
• Hotel Aires de Santiago (Rúa do Vilar, 42): con encanto, algúns teitos con vigas de madeira. Prezo medio 80€ (con almorzo).
• Albergue Turístico Santiago (Rúa das Casas Reais, 29): camas desde 18€, ambiente internacional e moi preto da Alameda.

Se prefires un ambiente máis tranquilo, nos arredores (a 15 min en bus) hai casas rurais como O Fogar do Santiso ou Casa da Fonte (desde 70€ a noite, con xardín e vistas ao monte Pedroso). Moitos aloxamentos colaboran co festival ofrecendo descontos do 10% presentando o programa.

En tren: a estación de Santiago (compostela) ten conexións frecuentes con Vigo, A Coruña, Ourense e Madrid (tren Alvia, duración unhas 5h dende Madrid). Dende a estación pódese coller o bus urbano (liña 6) que deixa na praza de Galicia, a 5 min a pé do Obradoiro. Ou camiñar 20 min polo centro.

En autobús: a estación de autobuses (praza de Camilo Díaz Baliño) conecta con toda Galicia e co resto de España. Empresas como Monbus, ALSA ou Flixbus. Dende alí, bus urbano (liña C2) ou 20 min andando. Moitos autobuses lanzadeira poñen servizos extra durante o festival.

En avión: o aeroporto de Lavaculla (Santiago-Rosalía de Castro) está a 15 km. Hai autobuses directos ao centro cada 30 min (billete 3,50€). Taxi aprox. 20€. Recomendado para quen veña de Barcelona, Madrid, Bruxelas ou Xénova.

En coche: acceso pola AP-9 (saída Santiago sur ou norte) e a SC-20. Aconséllase usar os aparcadoiros disuasorios (P+R) como o de Vite ou o de San Caetano, con bus lanzadeira gratuíta ao festival. O aparcamento no centro é moi limitado e caro.

O Festival da Ciencia de Santiago non só divulgue; constrúe comunidade. É un espazo onde unha nena de oito anos pode preguntarlle a unha investigadora do CSIC como se forman as nubes, e onde un avó pode probar unha lente conxelada coa que mirar cristais de neve. A historia do festival está chea de anécdotas: o ano que un grupo de estudantes de secundaria presentou un detector de terremotos con materiais reciclados, ou cando unha multitude seguiu a un robot con forma de cadelo pola Alameda.

Santiago, coa súa tradición universitaria (a USC, unha das máis antigas de Europa), convértese durante tres días nun laboratorio humano. A interacción é a clave: non hai vitrinas nin “non tocar”. Hai lentes, prismáticos, tubos de ensaio, pantallas táctiles e1001 preguntas. O festival é tamén un escaparate do talento investigador galego, moitas veces invisibilizado, que aquí atopa o seu mellor altavoz. Gastronomía, patrimonio e ciencia fusiónanse nunha experiencia que alimenta a mente e o corpo.

Non faltes. Trae caderno, moitas gañas e o apetito de saber. E lembra: en Santiago a ciencia tamén se saborea, se camiña e se comparte. Para máis información, programa detallado e inscricións: web oficial do festival (www.festivaldaciencia.santiago.gal). Twitter e Instagram: @ciencia_santiago. #CienciaEnGalego #FestivalDaCiencia2025