Festa do Queixo Tetilla de Curtis

Festa do Queixo Tetilla de Curtis

Unha viaxe ao corazón do queixo máis cremoso de Galicia

Orixe e historia da festa

A Festa do Queixo Tetilla de Curtis celébrase no concello coruñés de Curtis, na comarca de Betanzos, dende hai máis de tres décadas. Naceu coa intención de poñer en valor un dos produtos lácteos máis emblemáticos de Galicia: o Queixo Tetilla, con Denominación de Orixe Protexida (DOP) desde 1993. A historia deste queixo remóntase a tempos antigos, cando os labregos das terras de Curtis e arredores elaboraban pezas de queixo co leite das vacas da raza rubia galega, que pastaban nos prados húmidos e verdes da zona. A forma de gota invertida, que lle dá o nome «tetilla», xorde dun sistema tradicional de atado coa propia nómina de esparto.

Ofertas de viaje a Galicia

Hoteles en Galicia — hasta un 25% de descuento

Ver en Expedia →

O queixo de tetila sempre foi apreciado nas feiras e mercados de Galicia, pero foi a finais dos anos 80 cando un grupo de produtores locais, xunto co Concello de Curtis, decidiu organizar unha festa monográfica. A primeira edición celebrouse en 1989, nunha carpa na praza do Concello, cunha degustación popular e un concurso de queixos. O éxito foi inmediato e a festa medrou ano tras ano. Hoxe en día converteuse nun referente do calendario gastronómico galego, atraendo a milleiros de visitantes de toda España e do estranxeiro.

A festa non só promociona o queixo, senón tamén a cultura rural, a artesanía e a música tradicional. Durante estes anos, recuperáronse oficios como a cestería, o fiado do liño e a elaboración de manteiga artesanal. Tamén se rende homenaxe aos gandeiros e queiseiros que manteñen vivo o saber facer do queixo tetilla. A historia da festa é, en definitiva, a historia dun pobo que soubo transformar un produto humilde nun símbolo de identidade e de calidade.

Cando se celebra: data e localización

A Festa do Queixo Tetilla ten lugar cada ano o último fin de semana do mes de maio. As datas exactas varían lixeiramente segundo o calendario, pero sempre se aproveita a primavera, cando os prados están no seu momento máis exuberante e o leite ten unha calidade excepcional. A celebración desenvólvese no núcleo urbano de Curtis, fundamentalmente na Praza do Concello e na Alameda, aínda que algunhas actividades se trasladan ao pavillón municipal ou ás adegas locais para a cata de queixos.

Para a edición de 2025, a festa está prevista para os días 30 e 31 de maio. O sábado comeza pola tarde coa apertura da feira de produtos e xa pola noite hai verbena. O domingo é o día grande: pola mañá celébrase o concurso de queixos, despois a degustación popular e pola tarde a actuación de grupos folclóricos. É recomendable consultar a páxina web do Concello de Curtis ou as redes sociais para confirmar horarios exactos e posibles cambios de última hora.

Programa de actos (edición orientativa)

Sábado

• 17:00 h – Inauguración da feira de artesanía e produtos agroalimentarios na Alameda.
• 18:30 h – Taller de elaboración de queixo tetilla para nenos e adultos (previo apuntamento).
• 20:00 h – Concerto de música tradicional galega a cargo do grupo Xerfas de Curtis.
• 22:30 h – Verbena con orquestra en directo (entrada libre).

Domingo

• 10:00 h – Apertura das carpas de exposición e venda de queixos.
• 11:30 h – Concurso oficial de Queixo Tetilla (categorías: artesán, ecolóxico, afumado). Xurado profesional e público.
• 13:00 h – Degustación popular de queixo tetilla con pan de Cea e viño da terra. Prezo simbólico para fins sociais.
• 14:30 h – Xantar popular (empanada, lacón con grelos e queixo de sobremesa).
• 16:00 h – Actuacións de grupos folclóricos: danzas galegas e xogos populares.
• 18:00 h – Clausura e entrega de premios do concurso de queixos.

Gastronomía: máis alá do queixo

O gran protagonista é, por suposto, o Queixo Tetilla, pero a Festa de Curtis ofrece unha ampla mostra da cociina galega. Nas carpas e postos instalados pódense atopar:

• Queixo tetilla en diferentes estados: fresco, curado e afumado. O afumado ten un matiz moi especial, xa que se fai con leñas de carballo e abeleira.
• Pan de Ousá (tamén coñecido como pan de Cea), de masa de millo e trigo, ideal para acompañar o queixo.
• Viño da Denominación de Orixe Betanzos (branco e tinto) e tamén augardentes artesanais de herbas.
• Embutidos de caza e porco celta.
• Doces tradicionais como as filloas, o bolo do pote e as castañas asadas.

Ademais, durante a festa organízanse obradoiros onde os asistentes poden aprender a facer uns queixos caseiros co leite das vacas locales. Unha experiencia que conecta coa tradición leiteira da comarca.

Onde durmir: aloxamentos en Curtis e arredores

Aínda que Curtis é un concello pequeno, ofrece varias opcións de aloxamento para os visitantes. A maior parte do turismo accede desde Santiago de Compostela (a 40 km) ou Betanzos (a 20 km). Recoméndase reservar con antelación durante a festa.

• Casa Rural «O Souto» – Situada na parroquia de Santa María, a 5 km da vila. Ofrece habitacións con encanto e réxime de aloxamento e almorzo. Prezo medio: 60-80 € por noite.
• Pensión Casa Currás – No centro de Curtis, xunto á praza. Habitacións sinxelas pero acolledoras. Ideal para desprazarse andando ás actividades da festa.
• Hostal Restaurante Curtis – Con bar e comedor, ao pé da N-634. Ofrece cuartos dobres a partir de 50 €.
• Apartamentos turísticos «Curtis Rural» – Con capacidade para 4 persoas, recomendados para familias. Prezo medio 90 € por apartamento.
• Camping rural «A Carballeira» – Para os amantes da natureza, con parcelas e bungalows a 2 km do núcleo urbano.

Se non se atopa espazo en Curtis, a veciña vila de Betanzos ou a cidade de Santiago ofrecen moitas alternativas de hoteis e albergues a poucos minutos en coche.

Como chegar: transporte e accesos

Curtis está ben conectada por estrada e ferrocarril. A localidade atópase no cruzamento da N-634 (Santiago-Betanzos) coa estrada AC-840 (que vai cara Melide). Desde Santiago de Compostela tómase a N-634 dirección norte, uns 35 minutos. Desde Betanzos son 20 minutos pola mesma vía. Tamén se pode acceder pola autoestrada AP-9, saída 33 (Betanzos) e despois seguir indicacións.

En tren, Curtis conta con estación de ferrocarril na liña que une A Coruña con Lugo (Media Distancia). Parada dos rexionais. A estación está a aproximadamente 1 km do centro; dende alí pódese ir a pé ou coller un taxi local. Os horarios especiais para a festa adoitan ampliar os servizos.

En autobús, a empresa Monbus ten liñas regulares desde Santiago e Betanzos que deixan na praza de abastos. O traxecto desde Santiago dura uns 40 minutos e ten varias frecuencias diarias. Durante a festa convén consultar horarios especiais.

Para quen veña en coche, o Concello de Curtis habilita aparcadoiros disuasorios nas aforas, con autobuses lanzadeira gratuítos durante o día grande. Recoméndase estacionar no recinto feiral e usar o transporte público para evitar atascos no centro.

Consellos prácticos e curiosidades

– O queixo tetilla é un queixo de pasta branda, elaborado con leite de vaca pasteurizado. A súa textura é única, grazas á alta porcentaxe de graxa (mínimo do 45% sobre extracto seco). Na degustación popular os visitantes poden probalo espallado sobre pan, combinado con mel ou marmelada de cabaza.

– A festa inclúe un «Mercado de Oportunidades» con pezas artesanais de cestería, cerámica e xoiería. Tamén hai unha exposición de maquinaria agrícola antiga.

– É costume levar unha bolsa para mercar queixos directamente dos produtores, xa que hai ofertas especiais o domingo pola tarde.

– Nas adegas participantes pódese degustar o queixo tetilla acompañado de licor de café ou de crema de augardente. Moitos visitantes quedan sorprendidos pola súa versatilidade.

– O concurso de queixos é moi serio: un xurado formado por mestres queiseiros, críticos gastronómicos e un representante do Consello Regulador da DOP Queixo Tetilla valora o sabor, a textura, o aspecto externo (a «caraza») e o punto de maduración.

– Durante a festa tamén se realizan visitas guiadas ás granxas locais, onde se pode ver a muxidura e a elaboración artesanal do queixo. Precísase inscrición previa.

Impacto cultural e económico

A Festa do Queixo Tetilla de Curtis non só é un evento gastronómico, senón tamén un motor de dinamización turística. Estímase que concita máis de 15.000 visitantes cada ano, xerando ingresos importantes para o comercio local. Os hoteis e restaurantes de toda a comarca rexistran ocupación plena. Ademais, serve de escaparate para pequenos produtores de queixo que non teñen canles de distribución habituais. A Denominación de Orixe vese beneficiada porque o queixo tetilla gaña recoñecemento fóra de Galicia.

Dende a vertente cultural, a festa contribúe a preservar o folclore: as danzas e músicas tradicionais galegas son parte do programa, e cada ano convídase a un grupo de gaitas de fóra da comunidade. Tamén hai un apartado de oficios artesanais, co obxectivo de que as novas xeracións coñezan técnicas como o trenzado de esparto para atar os queixos.

Conclusión

Visitar a Festa do Queixo Tetilla de Curtis é mergullarse na esencia rural de Galicia, onde o bo comer, a música e a hospitalidade se dan a man. Tanto se es un amante do queixo como se simplemente queres vivir unha experiencia auténtica, este evento é unha parada obrigada no calendario primaveral. Dispón de aloxamentos para todos os petos, accesos sinxelos dende as principais cidades galegas e un programa cheo de actividades para todas as idades. Non esquezas probar o queixo tetilla afumado, combinalo cun viño de Betanzos e, se te animas, aprender a facer o teu propio queixo. Curtis agarda con brazos abertos e unha peza de tetilla na mesa.

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas