Festa do Pemento de Herbón: picante, tradición y producto con sello gallego

Por redacción de engalicia.info

Na comarca do Sar, entre verdes paisaxes e o suave fluír dos ríos galegos, atópase un dos produtos estrela da nosa horta: o pemento de Herbón. Coñecido mundialmente pola famosa frase «Os pementos de Padrón, uns pican e outros non», este pequeno tesouro gastronómico ten o seu propio grande evento: a Festa do Pemento de Herbón. Declarada de Interese Turístico Galego, esta celebración é unha homenaxe ao labor dos hortelanos e un reclamo imprescindible para amantes da boa mesa.

Historia e selo galego: A orixe dun mito

A historia do pemento de Herbón está indisolublemente ligada á orde dos Franciscanos. Foi no mosteiro de Herbón, no concello de Padrón, onde os monxes comezaron a cultivar estas plantas a partir de sementes traídas desde México no século XVI. Co paso dos séculos, o microclima da zona —caracterizado por unhas temperaturas suaves e precipitacións abundantes— moldeou o produto, dándolle as súas características únicas.

Ofertas de viaje a Galicia

Hoteles en Galicia — hasta un 25% de descuento

Ver en Expedia →

Actualmente, o Pemento de Herbón goza da máxima protección europea como Indicación Xeográfica Protexida (IXP). Isto significa que só os pementos cultivados nas parroquias do concello de Padrón e nalgunhas zonas limítrofes de Rois, Dodro e Pontecesures poden levar este nome. A súa forma cónica, a cor verde intensa, o tamaño reducido (entre 5 e 7 centímetros) e, sobre todo, o seu sabor inconfundible, fan del un produto único. Tradicionalmente, o seu toque picante atribuíse á maior ou menor exposición ao sol ou á cantidade de rega, aínda que hoxe en día sábese que tamén inflúen as condicións específicas de cada tempada. É un orgullo da terra, un verdadeiro embaixador de Galiza no mundo.

Data oficial de celebración

A Festa do Pemento de Herbón celébrase anualmente, de forma ininterrompida, desde a súa primeira edición no ano 1979. O evento ten lugar invariablemente o primeiro sábado do mes de agosto. Esta data estratéxica coincide co momento álxido da colleita do pemento en fresco, garantindo que os visitantes poidan probar o produto no seu estado máis óptimo e saboroso. As rúas do centro histórico de Padrón énchense de cor, música e, por suposto, o inconfundible aroma a pemento frito.

Programa: Música, tradición e premios

As festas adoitan estenderse durante toda a fin de semana, sendo o sábado o día grande, aínda que os actos comezan incluso o venres coa tradicional proclamación da Festa e a coroación da Raina das Festas e as súas Damas de Honra. O programa está deseñado para tender unha ponte entre a tradición máis arraigada, a cultura galega e a actualidade.

Aínda que o programa oficial varía lixeiramente cada edición, a estrutura principal mantén unhas constantes que non defrauden ao público:

• Feira expositiva e mercado: Decenas de stands no recinto feiral de Padrón onde os produtores locais venden os seus pementos frescos, certificados co selo da IXP, así como outros produtos galegos de calidade (quesos, viños, empanadas, mel).
• Os concursos de pemento: Este é o acto estrela. Lévanse a cabo dous premios moi agardados. Por un lado, o concurso ao «Mellor Pemento de Herbón», onde un xurado experto avalia o tamaño, a cor, a textura e o sabor de milleiros de exemplares presentados polos horteláns. Por outro lado, celébrase o popular concurso de comida de pementos ao estilo pincho, onde os participantes demostran a súa velocidade e resistencia ao picante.
• Actuacións musicais: A música é fundamental na cultura galega. Ao longo do sábado e o domingo sucedense as verbenas, charangas, bandas de música locais e concertos de artistas da actualidade da canción galega.
• Exhibicións e actividades infantís: Pasacalles con xigantes e cabezudos, exhibicións de oficios tradicionais e xogos populares para que as familias disfruten plenamente do ambiente festivo.

Gastronomía: Moito máis que fritos

Aínda que a estrela indiscutible é o pemento frito en aceite de oliva con sal gorda, servido nunha bandexa de papel ou nunha cunca de barro, a gastronomía da Festa de Herbón (e da comarca do Sar en xeral) é moito máis ampla e suculenta.

O Pemento como rei

Os restaurantes de Padrón e as asociacións hostaleiras preparan para estas datas menús especiais onde o pemento é o fío condutor. É común atopar empanadas de pemento, salsas innovadoras e incluso sobremesas que levan este ingrediente como toque de orixinalidade. Non obstante, a experiencia pura segue sendo pedir unha ración ben quente, acompañada dun pan de millo ou de fariña de trigo excelente, regada cun bo viño albariño da próxima denominación de orixe Rías Baixas.

Produtos da terra e do mar

A situación de Padrón, preto da ría de Arousa, fai que a gastronomía marineira teña un papel destacado. Os días de festa non se entenden sen unhas moi boas vieiras, zamburiñas ou polbo «á feira» (á pulpeira), que se serven nas various carpas e restaurantes habilitados para a ocasión. Tamén poden gozarse dos queixos de Arzúa-Ulloa, da lima de Padrón e da carne de tenra galega.

Aloxamento: Onde durmir preto dos pementos

A comarca do Sar dispón de excelentes opcións para todos os gustos e petos, e a súa estratéxica localización permite estar preto tanto da costa como do interior. Recomendamos reservar con moita antelación, xa que a festa atrae a milleiros de persoas.

• Albergues e Pensións: Ideais para unha escapada rápida e económica. O centro de Padrón conta con pequenos establecementos tradicionais que ofrecen cama e almorzo.
• Casas de Turismo Rural (TR): É a opción máis recomendable para vivir a experiencia galega en estado puro. As vilas e parroquias de arredor de Padrón (como Dodro ou Rois) contan con fermosas casas de pedra restauradas, moitas con horta propia. Algúns hoteis con encanto completan a oferta de aloxamento de calidade do concello.
• Campismo: Existen áreas de autocaravanas e campings nas proximidades das rías, moi populares entre os turistas nacionais que cruzan o Camño Portugués.

Cómo chegar a Padrón

O concello de Padrón está perfectamente comunicado, sendo un nó estratéxico entre as cidades de Santiago de Compostela e Pontevedra.

• Por estrada (coche): A vía principal é a autopista AP-9 (Autopista do Atlántico). Os visitantes que veñan desde o norte (A Coruña ou Santiago) deben coller a saída 64. Desde o sur (Pontevedra, Vigo) tamén pola AP-9 dirección Santiago e a mesma saída. O acceso é moi rápido e cómodo.
• En autobús: Existen servizos regulares de autobuses diarios desde Santiago de Compostela, A Estrada, Caldas de Reis e Pontevedra, sendo unha opción moi cómoda se non se desexa coller o coche para as festas.
• En tren: Padrón conta cun apeadoiro da liña de Ferrocarrís de Vía Estreita (FEVE/Renfe) que conecta de forma pintoresca Ferrol coa zona de Monforte de Lemos.

A Festa do Pemento de Herbón non é só un evento gastronómico; é unha inmersión na identidade máis fonda de Galiza. Unha xornada perfecta para render tributo ao home do campo, desfrutar dos sabores auténticos da nosa terra e experimentar a calidade da nosa horta. Dende engalicia.info, invitámosche a vir a Padrón o primeiro sábado de agosto, que non seica lle fai mal un bo «pemento».

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas