Festa do Cocido de Lalín

Introdución: A grande festa do cocido galego

No corazón de Galicia, na vila pontevedresa de Lalín, celébrase cada ano unha das festas gastronómicas máis senlleiras do país: a Festa do Cocido. Este evento, que ten lugar durante o domingo de entroido (febreiro), converteuse nun referente da cociña tradicional galega e atrae a milleiros de visitantes de todas partes. O cocido, prato icónico da gastronomía de inverno, é o protagonista absoluto, pero a festa vai moito máis alá: inclúe desfiles, música, exposicións e un ambiente festivo que enche as rúas de Lalín.

A Festa do Cocido non é só unha celebración culinaria; é tamén unha homenaxe á historia, á terra e ao traballo dos labregos que durante séculos mantiveron viva a tradición do cocido. Cada edición, a vila engalánase coa ledicia dunha comunidade que se une arredor da mesa, do viño e da conversa. Neste artigo percorreremos a súa orixe, os detalles da edición deste ano, o programa completo, a esencia gastronómica, as opcións de aloxamento e como chegar ata Lalín.

Historia da Festa do Cocido de Lalín

A historia da Festa do Cocido remóntase a 1969, cando un grupo de veciños e hostaleiros de Lalín decidiron crear un evento que puxese en valor o cocido galego, un prato humilde pero cheo de sabor que era a base da alimentación das familias rurais. A primeira edición celebrouse o 2 de febreiro de 1969, e desde entón non deixou de medrar. Naquel entón, a festa serviu para dinamizar a economía local e dar a coñecer a calidade dos produtos da terra: o porco, as verduras, as patacas e, por suposto, o famoso lacón e o chourizo.

Planifica tu escapada a Galicia

Ahorra un 25% o más en tu alojamiento con las mejores ofertas

Ver en Expedia →

Co paso dos anos, a festa foise consolidando. Nos anos 70 e 80, comezou a atraer a turistas de toda Galicia e de España, e mesmo de fóra. En 1985 foi declarada Festa de Interese Turístico Nacional, e posteriormente Festa de Interese Turístico Internacional (2018). Este selo de calidade recoñece a súa relevancia como evento cultural e gastronómico. Hoxe, a Festa do Cocido de Lalín é un dos grandes escaparates da cociña galega, e concorre con outras festas similares, mais ningunha acada o seu nivel de participación e tradición.

A organización corre a cargo do Concello de Lalín e de diversas asociacións locais. Cada ano, o programa inclúe actos como a recepción de autoridades, a misa solemne, a degustación popular na praza, e o famoso «Desfile do Cocido», onde comparsas e veciños disfrazados percorren as rúas. A festa tamén serviu para potenciar a figura do «cocido» como emblema da identidade lalinense, e hoxe é imposible pensar en Lalín sen asociar esta celebración.

Data e edición actual

A Festa do Cocido celébrase cada ano o domingo de entroido, o que supón que a data varía entre finais de febreiro e principios de marzo, segundo o calendario lunar. Para a edición de 2025, a data prevista é o 2 de marzo de 2025. Este día é o punto culminante dunha serie de actividades que comezan días antes, como a «Semana do Cocido», con xornadas gastronómicas nos restaurantes da vila.

A elección do entroido non é casual: o cocido era tradicionalmente o prato que se consumía antes da Coresma, para aproveitar as carnes e as verduras da matanza do porco. Así, a festa conecta co ciclo anual labrego e coa festa pagá do Entroido, creando unha simbiose perfecta entre gastronomía e tradición popular.

Programa da Festa do Cocido

O programa é extenso e variado, con actividades para todos os públicos. A continuación detallamos os actos principais que adoitan repetirse cada ano, aínda que poden sufrir pequenos axustes:

• Sábado anterior (1 de marzo de 2025): «Noite do Cocido» con ceas especiais nos restaurantes, actuacións musicais e pregón desde a balconada do concello. Tamén se inaugura a exposición «Historia do Cocido» no Museo Municipal.
• Domingo (2 de marzo de 2025):
  • 10:00 h – Recepción de autoridades e ofrenda floral no monumento ao labrego.
  • 11:00 h – Misa en honra a San Antonio, patrón dos cociñeiros.
  • 12:30 h – Desfile do Cocido: comparsas, carrozas, grupos de gaitas e animación polas rúas principais.
  • 14:00 h – Degustación popular na Praza do Concello. Míllares de racións de cocido servidas por voluntarios.
  • 16:00 h – Actuacións musicais: grupos folclóricos, orquestras e verbena.
  • 18:00 h – Entrega de premios do concurso de disfraces e do «Mellor Cocido».
  • 20:00 h – Peche da festa con lume artificial e sardiñada.
• Luns de Entroido: xornada de portas abertas nas adegas e obradoiros de artesanía.

Ademais, durante a semana previa celébranse obradoiros de cociña para nenos, exposicións de produtos locais, e o concurso «O mellor cocido do mundo» no que participan cociñeiros de toda Galicia. O programa completo publícase no sitio web do Concello de Lalín con antelación.

Gastronomía: O cocido, alma da festa

O cocido galego é un prato contundente e reconfortante, perfecto para os fríos días de inverno. A versión lalinense destaca pola calidade dos seus ingredientes, todos eles de produción local. O cocido de Lalín componse de:

• Lacón (pé de porco curado) e cacheira (cabeza de porco), que se cocen a lume lento.
• Chourizo e salchichón, embutidos afumados con pemento.
• Costela e rello (barriga de porco).
• Patacas e grelos (nabizas), que son a verdura de tempada.
• Chícharos e fabas (legumes), aínda que estes son opcionais.
• Arroz para acompañar, ou ben pan de millo.

O segredo do bo cocido está na cocción lenta e no equilibrio de sabores. Adóitase servir primeiro a sopa de verduras, despois a carne con patacas e grelos, e finalmente os chourizo e o lacón. O viño é outro elemento imprescindible: un tinto da Ribeira Sacra ou un branco de Rías Baixas maridan á perfección.

Durante a degustación popular, os asistentes reciben un prato de barro cunha ración xenerosa, pan e un vaso de viño. Todo a prezos populares (uns 10-12 euros). Ademais, hai postres típicos como as orellas de entroido e as filloas. A festa é tamén unha oportunidade para probar outros produtos locais: queixos de Arzúa-Ulloa, mel de Lalín, e licores caseiros.

Moitos restaurantes da vila ofrecen menús especiais do cocido durante todo o mes de febreiro, con prezos que oscilan entre 25 e 40 euros por persoa. Recoméndase reservar con antelación.

Aloxamento en Lalín e arredores

Lalín conta cunha ampla oferta de aloxamento para todos os gustos e petos. Dado que a festa atrae a milleiros de visitantes, é aconsellable reservar con varias semanas de antelación. As opcións principais son:

• Hoteis: Destacan o Hotel Vila de Lalín (4 estrelas, céntrico), o Hotel A Estación (antiga estación de tren) e o Hotel Rural Casa da Galega (na periferia, con encanto). Prezos desde 60 euros a noite.
• Pensións e casas rurais: A Casa do Vento, A Casa do Río e a Pensión O Cruceiro son opcións máis económicas (desde 35 euros). Moitas están en aldeas próximas, a 5-10 km do centro.
• Hostal e albergues: O Albergue de Lalín (mocidade) e o Hostal San Roque ofrecen habitacións básicas por 20-30 euros a noite.
• Camping: Para os máis aventureiros, o Camping de Lalín (aberto todo o ano) ten parcelas e bungalows.

Tamén existen vivendas de uso turístico en plataformas como Airbnb. A maioría dos aloxamentos están no centro histórico ou a menos de 10 minutos andando da praza principal. Se se prefire a tranquilidade do rural, as casas nas parroquias de Donramiro, Botos ou Vilanova son ideais.

Como chegar a Lalín

Lalín está situada no centro de Galicia, na comarca do Deza, provincia de Pontevedra. As conexións son boas tanto por estrada como por transporte público. Velaquí as principais vías:

En coche

Desde Santiago de Compostela (50 km) tómase a AP-9 dirección sur, despois a AG-53 ata Lalín. Desde Ourense (60 km) a N-525 atravesa a vila. Desde Vigo (80 km) a AP-9 e despois a AG-53. Hai amplo aparcadoiro gratuíto nas aforas, e o centro está peonalizado durante a festa.

En autobús

A empresa Monbus ofrece servizos diarios desde Santiago, Ourense, Lugo, Pontevedra e Vigo. A estación de autobuses está na rúa República Arxentina, a 5 minutos da praza. O prezo desde Santiago rolda os 8 euros.

En tren

Lalín ten estación de tren na liña Ourense-Santiago (Media Distancia, Renfe). Varios trens ao día. A estación está a 1 km do centro, pódese ir andando ou en taxi. O billete desde Ourense custa uns 6 euros.

En avión

Os aeroportos máis próximos son Santiago (SCQ) e Vigo (VGO). Desde Santiago hai autobús directo a Lalín (1 hora). Desde Vigo hai conexión con cambio en Pontevedra. Alugar coche é unha opción práctica.

Para minimizar a pegada ecolóxica, recoméndase usar transporte público ou compartir vehículo. Durante a festa, o Concello organiza lanzadeiras de autobuses desde os aparcadoiros disuasorios.

Consellos prácticos para gozar da festa

Para aproveitar ao máximo a experiencia, recomendamos:

• Chegar cedo (antes das 12:00 h) para atopar sitio no desfile e na degustación.
• Levar roupa cómoda e de abrigo, pois febreiro adoita ser frío e chuvioso.
• Reservar o cocido nos restaurantes con antelación ou comprar os tickets para a degustación popular na web do Concello.
• Participar no concurso de disfraces: hai premios para os mellores disfraces tradicionais.
• Probar outros produtos locais: queixo, mel, pan de millo e as orellas de entroido.
• Consultar a programación cultural complementaria: concertos, exposicións e obradoiros.

Lalín tamén ofrece outros atractivos turísticos: o Museo Municipal, a Igrexa de San Xoán, as rutas de sendeirismo polo río Deza e as pazos de Donramiro e Liñares. A festa é un bo momento para descubrir esta fermosa comarca do interior galego.

A Festa do Cocido de Lalín é moito máis que unha comida: é unha celebración da identidade galega, do traballo da terra e da hospitalidade do seu pobo. Se aínda non viviches esta experiencia, non dubides en marcar no calendario o primeiro domingo de entroido. O cocido agarda, e Lalín abrirá as súas portas con alegría.

Artigo elaborado por engalicia.info – Cultura galega en movemento.