Historia da Festa da Andaina de Quiroga
A Festa da Andaina de Quiroga naceu a finais dos anos 90 como unha iniciativa popular para pór en valor o patrimonio natural e cultural da comarca de Quiroga, na provincia de Lugo, ao sur da Ribeira Sacra. A idea orixinal partiu dun grupo de afeccionados ao sendeirismo que querían reivindicar a beleza das fragas, os soutos de castiñeiros e as ribeiras do río Sil. Co paso do tempo, a festa foise consolidando como unha das citas imprescindibles do outono galego, combinando a tradición da andaina con música, gastronomía e actividades para toda a familia.
O nome «Andaina» fai referencia ao percorrido a pé que constitúe o eixo central da celebración. A primeira edición contou con apenas medio centenar de participantes, pero hoxe en día reúne a milleiros de persoas chegadas de todos os recunchos de Galicia e mesmo de fóra. A festa non só promove o exercicio ao aire libre, senón que tamén recupera oficios antigos, receitas tradicionais e o espírito de comunidade que caracteriza a aldea galega. Cada ano, a organización escolle unha ruta diferente para redescubrir recantos esquecidos, como as vellas calzadas romanas, os muíños do río ou as igrexas románicas da zona.
Ao longo da súa historia, a Festa da Andaina de Quiroga foi medrando en popularidade e tamén en contido. O que comezou como un simple paseo con degustación de empanada e chourizos converteuse nun evento multidisciplinar que abre o outono con xornadas de sendeirismo sinalizadas, feira de artesanía, obradoiros de cestería e mostra de produtos locais. A colaboración do Concello de Quiroga e de asociacións veciñais foi clave para que a festa se mantivese viva ao longo de dúas décadas, adaptándose ás novas modas sen perder a esencia do contacto coa natureza.
¿Buscas alojamiento en Galicia?
Compara precios en hoteles, casas rurales y apartamentos
Ver en Expedia →Data e Programa Detallado
A Festa da Andaina de Quiroga celébrase xeralmente no mes de novembro, coincidindo coa fin de semana máis próxima ao día 11, festividade de San Martiño, patrón dos viños novos. Así, no outono avanzado, cando as follas dos carballos se tinguen de ocre e as castañas caen dos ourizos, a vila de Quiroga e as súas parroquias engálanse de festexos. A data exacta varía lixeiramente cada ano, pero é habitual que a organización a anuncie con varias semanas de antelación a través da páxina web do Concello e das redes sociais.
O programa repártese en dous días intensos. O sábado pola tarde ten lugar a apertura oficial no centro municipal con charlas sobre a historia local e unha exposición de fotografías antigas. Á noite, actúan bandas de folk e grupos de gaitas na praza do Concello, onde se instalan pulpeiras e postos de comida. O punto álxido chega o domingo. Desde ben cedo (ás 09:00), centos de camisetas identificativas comezan a concentrarse na Alameda. A andaina principal ten un percorrido de entre 12 e 15 quilómetros, cunha dificultade media-baixa, apta para todas as idades. Ao longo do camiño, hai paradas con avituallamiento: viño da Ribeira Sacra, queixo de Quiroga, mel e castañas asadas. A metade do traxecto, os participantes son agasallados cun xantar popular consistente en polbo á feira, chourizo ao viño e filloas.
¿Necesitas hosting para tu web?
Hosting rápido y seguro en España desde 2,95€/mes. Soporte 24/7 en español.
Ver planes de hosting →Á volta, sobre as 14:30, celébrase unha gran feira de artesanía na que vinte expositores amosan pezas de madeira, cerámica, coiro e téxtil. Ao mediodía non falta a misa cantada na capela de San Miguel, con música de acordeón e pandeireta, seguida da bendición dos andaríns. Pola tarde, para os máis pequenos, xogos tradicionais como carreiras de sacos, tiro á corda e obradoiro de globoflexia. A festa remata con verbena popular a partir das 19:00, con orquestra e queimada para compartir entre os asistentes. O luns, día non festivo, quen queira pode unirse a unha segunda andaina curta de 5 km polos muíños de Augas Mestas.
Gastronomía Típica
A cociña de Quiroga e da contorna da Ribeira Sacra é un dos tesouros que descubre o visitante durante a Festa da Andaina. Aquí, a gastronomía é sinónimo de produtos da terra e de receitas transmitidas de xeración en xeración. O prato estrela da festa é o polbo á feira, cocido en caldeiros de cobre e servido con patacas cachelas, pemento doce e aceite de oliva. Ao redor da praza, as pulpeiras ofrecen racións acompañadas de cuncas de viño tinto da denominación de orixe Ribeira Sacra, un viño de carácter lixeiro con notas de froita silvestre.
Outro imprescindible son as castañas asadas, que abundan nos soutos da zona. Durante a andaina, hai postos onde as reparten cunha manteiga de porco ou con mel, como costume outonizo. Tamén destacan os queixos artesáns, como o queixo de Quiroga, de pasta semibranda e sabor suave, a miúdo acompañado de marmelada de amoras ou membrillo. As empanadas galegas, de zamburiñas, de xoubas ou de carne, son outro clásico que non falta na feira. Para os máis lambóns, as filloas recheas de crema ou de nata son o doce por excelencia, xunto co bico de gaita, un pastel de mazá e canela típico da comarca.
Durante o xantar popular do domingo, ademais do polbo, ofrécense chourizos ao viño, lacón con grelos e callos á galega. Todo regado con augardente de herbas para quentar o corpo logo da camiñada. A organización coida especialmente a procedencia dos ingredientes, traballando con produtores locais que seguen métodos ecolóxicos. Así, o visitante pode levar para casa embutidos, mel, marmeladas, viño e licores elaborados en Quiroga, constituíndo un excelente recordo da experiencia.
Aloxamento en Quiroga e Contorna
Para gozar plenamente da Festa da Andaina, o mellor é pasar a fin de semana na zona. Quiroga conta cunha oferta variada de aloxamentos, desde casas rurais con encanto ata hostais e apartamentos turísticos. Unha opción popular é a Casa do Anceis, unha casa de labranza restaurada con catro cuartos dobres, situada a 2 km do centro, rodeada de soutos e con vistas ao canón do Sil. Tamén o Hotel Condado, no casco urbano, ofrece habitacións sinxelas pero confortables, con restaurante propio onde degustar cociña tradicional.
Para os que prefiren un ambiente máis íntimo, a casa rural «O Souto da Capela», na parroquia de Nocedo, dispón de seis cuartos con lareira e baño completo, e organiza ceas con produtos da horta. Outra alternativa é o albergue municipal de Quiroga, con capacidade para 30 persoas, ideal para grupos de sendeiristas que queiran compartir gastos. Ademais, en localidades veciñas como Folgoso do Courel ou O Saviñao hai máis opcións de aloxamento, aínda que para a festa recoméndase reservar con antelación debido á alta demanda.
Moitas casas rurais ofrecen paquetes especiais para a fin de semana da andaina, que inclúen cea de benvida, mapa da ruta e almorzo temperán. Para os que chegan con autocaravana, existe unha área de servizo habilitada preto do campo da festa, con electricidade e desaugadoiro. O Concello tamén colabora con particulares para ofrecer aluguer de cuartos particulares durante eses días, polo que convén consultar a páxina web oficial.
Como Chegar a Quiroga
Chegar a Quiroga é doado, xa que se atopa nun cruce de estradas comarcais que comunican coas principais cidades galegas. Desde Lugo, a forma máis directa é tomar a N-120 en dirección a Ourense e despois desviarse pola LU-933 ata Quiroga (aproximadamente 1 hora e 30 minutos). Desde Ourense, a viaxe é máis curta: pola N-120 cara a Monforte e logo pola LU-933; son uns 40 minutos. Desde Santiago de Compostela, o percorrido é de preto de 2 horas pola AP-9 e despois pola A-52 ata a saída de Monforte, continuando por estrada secundaria.
Quen prefira o transporte público, hai autobuses diarios desde Lugo e Ourense con parada en Quiroga (empresa Monforte Bus). O servizo non é moi frecuente os domingos, por iso se recomenda consultar horarios. Durante a festa, a organización adoita habilitar un servizo especial de lanzadeira desde o aparcadoiro habilitado nas aforas ata o centro, para evitar atascos. Para os que viaxan en avión, os aeroportos máis próximos son o de Santiago de Compostela (a 170 km) e o de Vigo (a 180 km), desde onde se pode alugar un coche.
O municipio está ben sinalizado, e unha vez en Quiroga, o punto de encontro para a andaina é a Alameda, xunto ao Concello. Hai aparcadoiros gratuítos nas marxes do río e na estrada de Nocedo. Recoméndase chegar cedo, pois o día da festa as prazas de estacionamento énchense rapidamente. Para quen acuda en bicicleta, existen portabicicletas no recinto. En definitiva, a Festa da Andaina de Quiroga é unha experiencia única que combina natureza, cultura e gastronomía nun marco incomparable.
Te puede interesar:
Imperial Perlas — Joyería y complementos
Albergue en Sarria — Camino de Santiago desde Sarria
Noticias de Galicia — Galicia Universal — periódico digital
¿Listo para tu viaje a Galicia?
Ahorra hasta un 25% en ExpediaCancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas
