Entroido de Salvaterra de Miño: tradición das Marías

Entroido de Salvaterra de Miño: tradición das Marías é unha celebración que mestura a alegría popular coa memoria histórica. Cada ano, as rúas desta vila pontevedresa énchense de cor, música e sátira, pero o verdadeiro corazón do entroido son as Marías, personaxes femininas que representan a forza e a picardía da muller galega. Este artigo percorre a historia, o programa, a gastronomía e todos os detalles prácticos para gozar desta festa única.

Historia do Entroido de Salvaterra e das Marías

O Entroido de Salvaterra de Miño ten raíces que se perden no tempo, con influencias dos ritos pagáns de celebración do inverno e da chegada da primavera. Pero o que fai especial esta festa é a tradición das Marías, mulleres que saían ás rás vestidas con roupa vella, carautas e chocas, ridiculizando o poder e as normas sociais. Durante a ditadura, esta tradición estivo a piques de desaparecer, mais nos anos 80 recuperouse con forza. Hoxe, as Marías son o símbolo da resistencia cultural e da identidade de Salvaterra.

Antigamente, os homes vestíanse de muller para burlarse dos ricos e do clero, e as propias mulleres aproveitaban para expresar libremente as súas queixas. Co tempo, a figura da María evolucionou cara a unha representación máis inclusiva e festiva, pero mantén o espírito de crítica social e de diversión sen límites. No desfile, as Marías bailan, cantan e interactúan co público, repartindo golpes de varas e chistes picantes.

Ofertas de viaje a Galicia

Ahorra un 25% o más en tu alojamiento — hasta un 25% de descuento

Ver en Expedia →

Data de celebración

O Entroido de Salvaterra celébrase nas datas móbiles do calendario litúrxico, xeralmente entre febreiro e marzo. Para o ano 2025, as festas centrais terán lugar do 1 ao 5 de marzo, co xoves de compadres e comadres como preludio. O sábado é o día grande, co desfile das Marías e a queima do Meco. É recomendable consultar a páxina web do concello para confirmar as datas exactas cada ano, xa que poden variar lixeiramente.

A tradición marca que o Entroido comeza o xoves anterior ao domingo de entroido, coa «entrada das Marías» desde os arredores da vila, e remata o mércores de cinza co «enterro da sardiña». Durante toda a semana hai actividades para todas as idades, con especial protagonismo dos nenos e nenas nos desfiles escolares.

Programa de actos

O programa do Entroido de Salvaterra é variado e participativo. A continuación, os actos principais:

• Xoves de comadres: as mulleres saen ás rúas con mandiletes e sombreiros, celebrando a súa xuntanza.
• Sábado de entroido: desfile das Marías con carrozas, comparsas e música tradicional. Pola tarde, concurso de disfraces e premios.
• Domingo: gran desfile xeral con participación de todas as parroquias. Pola noite, verbena e queima do Meco.
• Luns e martes: festa infantil, xogos populares e obradoiros de máscaras.
• Mércores de cinza: enterro da sardiña, un acto simbólico que pon fin ás celebracións.

Durante todo o entroido, as Marías percorren as tabernas e prazas, convidando a veciños e visitantes a unirse á festa. Non faltan os concursos de filloas nin as sesións de música tradicional con gaitas e pandeiradas.

Gastronomía do entroido

O Entroido de Salvaterra non se entende sen a súa comida típica. Os pratos máis representativos son:

• Filloas: finas e doces, feitas con fariña, leite e ovos, acompañadas de nata mel ou chocolate. Tamén as hai salgadas.
• Orellas de entroido: masa frita con forma de orellas, espolvoreada con azucre e canela.
• Lacón con grelos: prato contundente a base de lacón, grelos, chourizo e patacas.
• Rostro de porco e chourizos: típicos das ceas de entroido.
• Queimada: bebida tradicional feita con augardente, café, azucre e limón, que se prepara con rituais e esconxuros.

Nas tabernas e postos da vila pódense degustar estes manxares durante os días de festa. Ademais, moitas familias abren as súas casas para ofrecer filloas e chourizos aos visitantes, mantendo viva a hospitalidade galega.

Aloxamento en Salvaterra de Miño

Para gozar plenamente do Entroido, é recomendable aloxarse na vila ou nos arredores. As opcións inclúen:

• Hotel A Casa da Fonte: pequeno hotel con encanto no centro histórico, con vistas ao río Miño. Prezos moderados.
• Pensión O Souto: aloxamento sinxelo e familiar, a 5 minutos a pé da praza principal.
• Casas rurais: en parroquias próximas como Santa María de Oleiros ou San Lourenzo, ideais para grupos.
• Albergue municipal: opción económica para mochileiros, con capacidade para 20 persoas.

Recoméndase reservar con antelación, xa que o entroido atrae visitantes de toda Galicia e Portugal. Tamén hai posibilidade de aloxarse en Tui ou Valença do Minho, a poucos quilómetros.

Como chegar a Salvaterra de Miño

Salvaterra de Miño está situada no sur da provincia de Pontevedra, xunto á fronteira con Portugal. Pódese chegar:

• En coche: desde Vigo pola A-55 ata Tui, logo pola PO-510 (15 minutos). Desde Pontevedrada pola N-550 ata Porriño e despois pola PO-510. Hai aparcadoiros disuasorios na entrada da vila.
• En autobús: a empresa Monbús ten liñas desde Vigo e Pontevedra con parada en Salvaterra. O traxecto desde Vigo dura 30 minutos.
• En tren: a estación máis próxima é a de Tui (a 8 km), con servizos de rexionais desde Vigo e Santiago. Logo hai taxis e autobuses locais.
• En avión: o aeroporto de Vigo (PEV) é o máis próximo, a 40 minutos en coche. Tamén se pode voar a Porto (Portugal) e coller un coche de aluguer (1 hora de traxecto).

Unha vez na vila, todo o centro é accesible a pé. Durante o entroido, o concello habilita servizos especiais de transporte gratuíto desde os aparcadoiros ata a zona festiva.

O Entroido de Salvaterra de Miño é moito máis que unha festa: é unha declaración de identidade e unha experiencia participativa que envolve a todos os sentidos. As Marías, coas súas vestimentas coloridas e actitudes irreverentes, son a alma dunha tradición que se reinventa cada ano sen perder a súa esencia. Se queres vivir o auténtico entroido galego, lonxe das multitudes masificadas, Salvaterra é o teu destino. Prepara a túa carauta, o teu apetito e a túa mellor disposición para rir e bailar ata a extenuación.

Artigo redactado para engalicia.info por un redactor de cultura galega.

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas