Entroido de O Porriño: tradición das Pantallas

Entroido de O Porriño: tradición das Pantallas

O Entroido de O Porriño é unha das citas máis singulares do calendario festivo galego. A súa alma, as Pantallas, constitúen unha figura única que sobrevive ao paso do tempo e reivindica a identidade cultural desta vila pontevedresa. Cores, ruído, gastronomía e unha profunda raizame popular convértense en protagonistas dunha celebración que cada ano gaña máis adeptos. A continuación, ofrecemos un percorrido completo pola historia, as datas, o programa, a gastronomía, o aloxamento e as mellores formas de chegar a este Entroido.

Historia das Pantallas

A orixe das Pantallas pérdese na memoria oral. Algúns estudos sitúan a súa aparición entre os séculos XVIII e XIX, vinculada a rituais agrarios e gandeiros de carácter apotropaico, é dicir, destinados a escorrentar os malos espíritos e garantir a fertilidade dos campos. A figura da Pantalla aseméllase aos “choqueiros” doutras comarcas, mais posúe trazos propios que a fan inconfundible.

A vestimenta tradicional componse dun pantalón e unha chaqueta de lanuxe con flecos de tea multicolor, que producen un efecto vibrante ao bailar. Na cabeza portan un sombreiro cónico (orixinariamente feito de papel ou cartón) rematado cun pompón, e sobre o rostro colocan unha careta de madeira ou cartón pedra pintada con faccións grotescas. Complementan a indumentaria un pau ou verga e, frecuentemente, un chifre ou corneta co que anuncian a súa presenza. As Pantallas adoitaban saír en pequenos grupos a percorrer as aldeas, gastando bromas e pedindo alimentos polas casas. A súa actitude burlesca e ruidosa servía para subverter a orde social por uns días.

¿Buscas alojamiento en Galicia?

Compara precios en hoteles, casas rurales y apartamentos

Ver en Expedia →

Coa industrialización do Porriño e a chegada dos costumes urbanos, a tradición foi esmorecendo ata que, a finais dos anos 70 e principios dos 80, un grupo de veciños e a Asociación Cultural “A Revolta” iniciaron un proceso de recuperación. Desde entón, o Entroido porriñés non deixou de medrar, e as Pantallas convertéronse no símbolo indiscutible dunha festa que foi declarada de interese turístico galego. Hoxe, a confección artesanal dos traxes e a implicación de colexios, comparsas e peñas garante a continuidade dun legado que xa forma parte do ADN da vila.

Datas do Entroido

O Entroido de O Porriño réxese polo calendario litúrxico, polo que as datas varían cada ano. As celebracións sempre se encadran entre finais de febreiro e principios de marzo. Os días grandes concéntranse na semana do martes de Entroido, aínda que xa durante as fins de semana previas se organizan actividades como concursos de filloas ou comparsas infantís. Para coñecer as datas exactas recoméndase consultar o programa oficial que publica o Concello de O Porriño nas semanas previas ao evento.

Programa festivo

A programación mantén un esquema estable que combina actos tradicionais con propostas máis lúdicas e musicais. Este é o esqueleto habitual dos días grandes:

• Venres de Choqueiros. A rapazada e as persoas adultas que se animan saen á rúa co traxe de choqueiro, máis sinxelo que o de Pantalla pero igual de irreverente. A chocalle percorre os bares do centro e xorde a primeira gran foliada.
• Sábado do Desfile de Pantallas. É o acto central. Centos de Pantallas, acompañadas de comparsas e carrozas, percorren as principais rúas da vila nunha explosión de cor. Baixo a batuta dos “Pantallas Maior” e “Pantalla Infantil”, o cortexo enche O Porriño de ruído, música e brincadeiras. Ao finalizar, éntrase no concurso de comparsas e no agardado fallo do xurado.
• Domingo de Disfraces e Concurso de Orejóns. A xornada está adicada ao humor. Celébrase o popular concurso de disfraces individuais e en grupo, onde a orixinalidade é a clave. Tamén se entregan premios ao mellor “orejón” (o chourizo máis grande ou mellor preparado).
• Luns de Entroido. Coñecido como o “Luns Borralleiro”, organízanse xogos populares, obradoiros para os máis pequenos e degustacións gratuítas de lacón con grelos, filloas e orellas. Pola noite, a verbena apodérase da praza do Concello.
• Martes de Entroido. Desenvólvese o “Enterro do Meco”, unha parodia de cortexo fúnebre onde se queima unha figura que representa todos os males do ano. A choradeira picaresca e o lume preceden ao último gran baile nocturno.
• Sábado de Piñata (post-Entroido). Algunhas comparsas organizan despedidas e ceas de confraternidade, alongando o espírito festivo unha semana máis.

Ademais, durante todas as xornadas hai pasarrúas de charangas, actuacións de orquestras de renome e animación de rúa. O Centro Cultural do Porriño e diferentes prazas acollen exposicións de caretas e traxes tradicionais, obradoiros de elaboración de máscaras e charlas sobre a historia local.

Gastronomía do Entroido

A cita co Entroido porriñés é tamén unha festa para o padal. Nas casas e nos restaurantes da zona impóñense os pratos típicos do inverno galego e, nomeadamente, os sabores ligados a esta celebración. Estes son algúns dos manxares que non poden faltar:

• Filloas e orellas de Entroido. Elabóranse con fariña, ovos, leite e, moitas veces, sangue de porco (filloas de sangue). Cócenes en tixolas de pedra e sérvense con mel, azucre ou crema. As orellas, pola súa banda, frítense e espolvoreánse con azucre e canela.
• Lacón con grelos e cacheira. O cocido galego faise protagonista: lacón, grelos, patacas, chourizo, cacheira (cabeza de porco) e garavanzos. É o prato forte por excelencia, perfecto para coller enerxía entre baile e baile.
• Orejóns e chourizos. Non existe Entroido sen un bo petisco de embutidos artesáns. O porco da matanza familiar segue sendo a base de moitas degustacións populares.
• Doces típicos. Flores, floretas, roscóns e bandullo completan un repertorio doce que se herda de pais a fillos.

Durante as xornadas festivas, o Concello e as asociacións veciñais adoitan instalar carpas onde ofrecen racións a prezos populares. Así mesmo, varios restaurantes da vila deseñan menús especiais de Entroido baixo reserva. Recoméndase consultar establecementos como o Mesón O Refuxo, o Restaurante San Benito ou as pulperías da zona centro para degustar estas especialidades.

Aloxamento en O Porriño

Para gozar plenamente do Entroido sen présas, convén buscar aloxamento con antelación, xa que a demanda crece nas fins de semana grandes. O Porriño conta con opcións adaptadas a distintos orzamentos:

• Hotel Parque. Situado na Avenida de Galicia, no centro urbano. Ofrece habitacións modernas e servizo de cafetería. É unha das eleccións máis cómodas pola súa proximidade ao percorrido dos desfiles.
• Hotel O Porriño. Moi preto da estación de tren, dispón de cuartos amplos e bos accesos. A súa relación calidade-prezo convérteo nunha alternativa recomendable.
• Pensións e hostais. No núcleo urbano e nos arredores hai pequenos aloxamentos familiares, como a Pensión Louro ou o Hostal Expo, que ofrecen tarifas económicas e trato cercano.
• Casas rurais e apartamentos turísticos. Nas parroquias de Budiño, Pontellas ou Mosende pódense atopar casas de aldea completamente equipadas, ideais para grupos de amigos ou familias que busquen unha experiencia máis tranquila. Destacan a Casa da Eira ou os apartamentos Os Amieiros.
• Aloxamento en Vigo ou Tui. Dada a curta distancia (apenas 20 minutos en coche), moitas persoas optan por durmir nestas cidades, que dispoñen dunha oferta hostaleira moi ampla, e desprazarse ata O Porriño durante o día.

Como chegar a O Porriño

O concello de O Porriño está situado no eixo Atlántico, perfectamente comunicado por estrada, ferrocarril e autobús. Estas son as opcións principais:

• Por estrada.
  • Desde Vigo: pola A-55 (autovía Vigo-Ourense) en dirección O Porriño, saídas 14 ou 15 chegan directamente ao centro.
  • Desde Ourense ou Portugal: pola A-52 ou a A-55 respectivamente. A entrada desde a fronteira portuguesa faise pola A-3 / A-55, pasando por Tui.
  • Desde Santiago ou A Coruña: AP-9 ata Vigo e logo A-55 cara a O Porriño.
• En tren. O Porriño conta cunha estación de ferrocarril na r

  Te puede interesar:

  Noticias de Galicia — Galicia Universal — periódico digital

  Albergue en Sarria — Camino de Santiago desde Sarria

  Imperial Perlas — Joyería y complementos

  ¿Listo para tu viaje a Galicia?

  Ahorra hasta un 25% en Expedia

  Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas