Entroido de Muros: tradición das Marías

Historia do Entroido de Muros e as Marías

O Entroido de Muros, en particular a tradición das Marías, é unha das manifestacións máis singulares do ciclo festivo galego. As súas raíces remóntanse a tempos inmemoriais, con influencias de rituais precristiáns de fertilidade e renovación. Durante séculos, os vecinos de Muros saían ás rúa cos rostros cubertos e roupas vellas, nunha práctica de transgresión social e catarse colectiva que permitía, durante uns días, invertir a orde establecida.

A figura das Marías, mulleres (ou homes disfrazados de mulleres) que percorrían as aldeas con vestidos coloridos, mantillas e caras tinguidas de negro, simboliza a resistencia e a ironía. Esta tradición, documentada xa no século XIX, tiña un compoñente crítico: as Marías representaban a mocidade que debía emigrar, facendo sátira da sociedade e das familias. Cos anos, o Entroido mural foi perdendo intensidade tras a Guerra Civil, pero a partir dos anos 80 do século XX, un movemento veciñal logrou recuperar as esencias, mantendo vivas as máscaras artesanais, os aturuxos e a música de bombos e gaitas.

Hoxe, o Entroido de Muros está declarado Festa de Interese Turístico Galego, e as Marías son o seu emblema. Cada ano, veciños e visitantes recrean esta tradición con centos de participantes que se disfrazan con farrapos, roupa interior superposta e caras pintadas de negro ou branco, portando paraugas vellas e chocallos. O espírito do Entroido mural non é só festa, senón tamén memoria viva dun pobo que resistiu.

Planifica tu escapada a Galicia

Ahorra un 25% o más en tu alojamiento con las mejores ofertas

Ver en Expedia →

Figura 1: Participantes caracterizados como Marías nas rúas de Muros.

Datas chave e programa do Entroido 2025

O Entroido de Muros celébrase segundo o calendario lunar, entre febreiro e marzo. Para o 2025, as datas principais son as seguintes (sempre suxeitas a confirmación oficial):

O programa comeza normalmente o venres co tradicional Desfile das Marías polas rúas do casco histórico, con saída desde a Praza de España. Á noite, hai verbena popular con orquestras. O sábado é o día grande: pasarrúas con xigantes e cabezudos, animación de rúa, e a Romería das Marías no monte Louro, con xogos tradicionais e música. O domingo continúa o desfile infantil e o concurso de disfraces. O luns e martes son xornadas de desfiles temáticos, e o mércores ten lugar a Queima do Meco, unha efigie que simboliza os males do inverno, seguida de sardiñada popular na Alameda.

Non faltan as Lembranzas do Entroido, obradoiros de máscaras para nenos, e a exposición de traxes históricos no Pazo de San Francisco. O programa completo actualízase semanas antes, polo que se recomenda consultar o sitio web do Concello de Muros ou as oficinas de turismo locais.

Actividades destacadas

Gastronomía do Entroido mural

O Entroido en Muros non se entende sen a súa gastronomía. Durante estas datas, as casas e as tabernas énchense de pratos típicos que combinan o doce e o salgado. Un dos elementos máis emblemáticos son as filloas, feitas con fariña, ovos e leite, que se acompañan de mel, azucre ou recheos de carne. Tamén son tradicionais as orelletas (tamén chamadas orellas de Entroido), unha masa frita que lembra a forma de orellas, espolvoreada con azucre.

Na mesa non faltan os lacón con grelos e os chourizos asados, pratos que aproveitan as matanzas do inverno. O viño da terra, especialmente os brancos das Rías Baixas, marida á perfección. Nas confrarías do Entroido, aínda se conserva a tradición de preparar Bicas de Entroido, unhas tortas doces lixeiras que se regalan entre os participantes.

Para os máis aventureiros, nos postos das festas pódense atopar boroa (pan de millo) e cachelos (patacas cocidas con pemento). E como non, as queimadas finais para escorrentar os malos espíritos.

Aloxamento e recomendacións

Muros, aínda sendo un concello relativamente pequeno (uns 9.000 habitantes), conta cunha oferta variada de aloxamentos. Desde casas rurais con encanto ata pequenos hoteis no centro histórico, pasando por apartamentos turísticos e pensións. Durante o Entroido, a demanda aumenta, así que é esencial reservar con meses de antelación.

Recomendacións de aloxamento:

• Hotel A Muralleira: Situado no centro, con vistas á ría. Prezo medio.
• Casa da Xesteira: Casa rural a 2 km de Muros, ideal para familias.
• Pensión Mar de Muros: Económica, preto da praia de San Francisco.
• Apartamentos Louriña: Autosuficientes, con cociña.

Tamén hai opcións no concello veciño de Lousame ou en Porto do Son. Os prezos oscilan entre 50 e 90 euros a noite en Entroido. Recoméndase levar roupa de abrigo e calzado cómodo, pois as rúas son empedradas e as festas esténdense até tarde.

Como chegar a Muros

Muros está situado na comarca da Barbanza, na provincia da Coruña. O acceso máis común é por estrada:

• Desde Santiago de Compostela: Preto de 1 hora (70 km) pola estrada AC-543 ou AC-5432. Hai autobuses regulares (Monbus) con varias frecuencias ao día.
• Desde a Coruña: Unhas 2 horas (100 km) pola AP-9 ata Padrón e despois AC-543. Tamén hai autobuses directos.
• Desde Vigo: 2 horas 30 minutos (140 km) pola AP-9 e despois a AG-47. Mellor opción en coche.
• En autobús: A estación de autobuses de Muros (Rúa do Porto) recibe servizos de Monbus desde Santiago, A Coruña e Noia. Para horarios de Entroido, recoméndase consultar www.monbus.es, pois adoitan aumentar as expedicións.

Se chegamos en avión, os aeroportos máis próximos son o de Santiago (SCQ) e o de Vigo (VGO). Desde alí, alugar un coche ou tomar un autobús é o máis práctico. En tren, a estación máis próxima é a de Santiago, con conexións de autobús.

Unha vez en Muros, o centro histórico é peonil, e durante o Entroido habilítanse aparcadoiros disuasorios nas aforas. O servizo de taxis é limitado, así que mellor ir andando.

O Entroido de Muros, coas súas Marías, é moito máis que unha festa: é a expresión viva da cultura popular galega, onde o humor, a crítica e a comunidade se dan a man. Se buscas unha experiencia auténtica, lonxe do turismo masificado, este é o teu destino. Prepárate para aturuxar, bailar e gozar dunhas das tradicións máis arraigadas de Galicia.

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas