Entroido de Laza: o entroido máis salvaxe de Galicia
Por Engalicia.info · Cultura galega ao día
Introdución a unha festa única
O Entroido de Laza, na provincia de Ourense, é coñecido en todo o país como o máis salvaxe, auténtico e primitivo de cantos se celebran en Galicia. Lonxe dos desfiles comerciais e das disfraces de supermercado, Laza mantén unha tradición que se perde na noite dos tempos, onde a terra, o barro, a farrapa e o lixo se converten en protagonistas. Non hai cabida para a elegancia nin para a contención: aquí o Entroido é unha explosión de liberdade, de excesos e de ritual ancestral.
Este artigo recolle todo o que precisas saber para vivir o Entroido de Laza: a súa historia, datas (que varían cada ano), o programa completo, a gastronomía típica, consellos de aloxamento e como chegar a esta vila da Alta Limia. Prepárate para mancharte de barro, para rir ata doer a barriga e para sentir Galicia na súa expresión máis brava.
Historia do Entroido de Laza
As orixes do Entroido de Laza son difusas e mesturan ritos pagáns de fertilidade, sátira social e tradicións celtas adaptadas ao calendario cristián. Crese que a festa ten máis de 500 anos de antigüidade, con referencias escritas que se remontan ao século XVI. Aínda así, a esencia permanece case intacta: a inversión de roles, a burla ás autoridades, a catarse colectiva antes da corenta.
¿Necesitas hosting para tu web?
Hosting rápido y seguro en España desde 2,95€/mes. Soporte 24/7 en español.
Ver planes de hosting →O elemento máis distintivo é a “farrapa”, unha máscara de palla e trapos vellos que cobre completamente o corpo e o rostro dos participantes – os farrapos – converténdoos en seres anónimos, case monstruosos, que corren polas rúas manchando a quen atopan con barro, feluxe e, antigamente, con ouriños e excrementos (hoxe en día só barro e auga, por hixiene). Esta tradición vinculábase coa purificación da terra: o barro simbolizaba a morte do inverno e o espertar da primavera.
“O Entroido de Laza non é un espectáculo para ver, é unha experiencia para sentir. Aquí non hai público: todos son actores.” – Anxo Rodríguez, antropólogo e veciño de Laza.
Nas últimas décadas, o Entroido de Laza foi declarado Festa de Interese Turístico Internacional (en 2020) e, xunto cos entroidos de Xinzo de Limia, Verín e Manzaneda, forma parte do calendario festivo máis potente de Galicia. Con todo, a comunidade local loita por preservar o seu carácter auténtico fronte ao turismo masivo.
Datas: cando se celebra?
O Entroido de Laza é unha festa móbil, ligada ao calendario lunar e á Coresma. Adoita comezar o Domingo de Entroido (unha semana antes do Mércores de Cinza) e remata o Mércores de Cinza co tradicional “Enterro da Sardiña”. As datas exactas varían cada ano:
- 2025: do domingo 2 de marzo ao mércores 5 de marzo.
- 2026: do domingo 15 de febreiro ao mércores 18 de febreiro.
- 2027: do domingo 7 de marzo ao mércores 10 de marzo.
Pero o programa esténdese varios días antes e despois. O venres anterior ao domingo grande xa hai actos previos, e o sábado celébrase a “Noite dos Farrapos”, unha precuela intensa na que xa se empezan a manchar as rúas.
Programa completo (esquema xeral)
O programa varía lixeiramente cada edición, pero mantén unha estrutura tradicional que se repite. Recompilamos as actividades máis emblemáticas:
Venres – Apertura do Entroido
- 19:00 h: Pregón oficial desde o balcón do Concello, con personaxes locais e sátira política.
- 20:00 h: “Queimada” popular na praza maior, con meigas e conxuros.
- 22:00 h: Primeira batalla de farrapas polas rúas do casco histórico.
Sábado – Día grande dos farrapos
- 12:00 h: “Desfile dos Farrapos” con centos de persoas vestidas de palla e trapos, percorrendo a vila ao son dos tambores.
- 16:00 h: “Xogo do barro”: guerra aberta con barro, auga e feluxe. Todo o mundo se mancha.
- 21:00 h: Cea popular con produtos do entroido (lacón con grelos, filloas, chourizo asado).
- 23:30 h: Verbena e baile de disfraces na carpa municipal.
Domingo de Entroido – O gran día
- 11:00 h: “Corrida dos Cabalos” (tradición recuperada, cos cabalos en liberdade polas rúas, sen xinetes).
- 13:00 h: “Desfile de Comparsas” e carrozas feitas polas asociacións veciñais.
- 17:00 h: “Batalla dos Farrapos” na Carballeira, con miles de persoas e toneladas de barro.
- 20:00 h: Concurso de disfraces e entrega de premios.
Mércores de Cinza – Enterro da Sardiña
- 12:00 h: Rúa de loito, con viúvas e viúvos vestidos de negro, chorando a sardiña.
- 13:00 h: Procesión fúnebre con queima da sardiña de palla.
- 15:00 h: Sardiñada popular na praza.
Nota: os horarios exactos confírmanse un mes antes en laza.gal e no perfil de Instagram do Concello.
Gastronomía do Entroido de Laza
A comida é un piar fundamental do Entroido. Durante estes días, as casas e as tascas énchense de pratos contundentes, pensados para aguantar o frío e a folía. Destacan:
- Lacón con grelos: cocido de lacón, grelos, chourizo e cachelos, prato rei do domingo.
- Filloas: finas e doces ou salgadas, moitas veces recheas de nata, mel ou chourizo.
- Orela e cachucha: orella e cacheira de porco asadas, típicas do luns de entroido.
- Bica de Laza: bizcocho esponxoso con anís e azucre por riba, para merendar.
- Queimada: augardente con café, azucre e cascas de limón, queimada e recitada.
- Viño da terra: tintos da Denominación de Orixe Monterrei, ideais para acompañar as carnes.
Ademais, durante a festa montan postos de pulpeiras e churrerías na praza. Recoméndase probar as filloas feitas no momento nas barracas.
Aloxamento: onde durmir en Laza e arredores
Laza é unha vila pequena (uns 1.400 habitantes) e durante o Entroido a demanda de aloxamento é altísima. As reservas con meses de antelación son obrigatorias. Opcións:
- Casas rurais: “Casa O Curro” (6 prazas, preto da praza), “Casa da Fonte” (8 prazas, con lareira).
- Pensións e hostais: “Pensión Lazeana” (sinxela, céntrica), “Hostal O farrapo” (con restaurante).
- Hoteis en localidades próximas: Verín (a 15 km) e Xinzo de Limia (a 20 km) ofrecen máis prazas. O “Hotel Balneario de Verín” é unha opción cómoda.
- Camping: “Camping A Limia” en Xinzo (aberto só en tempada, convén chamar).
- Airbnb e aluguer vacacional: nalgunhas casas particulares, pero hai que buscar con meses de antelación.
Consello: durante o Entroido moitos veciños alugan cuartos por horas para durmir despois da festa. Pregunta na Oficina de Turismo (tel. +34 988 430 012) ou nas tendas locais.
Como chegar a Laza
Laza está situada no corazón da Comarca de Verín, no sur da provincia de Ourense, a uns 30 km da fronteira con Portugal. Acceso:
En coche
- Desde Ourense (60 km): tomar a A-52 (dirección Verín) e saída 141 cara a Laza. Ou pola OU-310, máis lenta pero panorámica.
- Desde Vigo (140 km): A-52 ata Verín, despois OU-310.
- Desde Lugo (160 km): A-6 ata Ourense, despois A-52.
- Desde Madrid (420 km): A-6 e A-52, tempo aproximado 4 horas.
En autobús
- Liña Monbus Ourense–Verín–Laza: varias saídas ao día (consultar web monbus.gal). O traxecto dura uns 50 min.
- Desde Santiago de Compostela hai autobuses directos a Verín con enlace a Laza.
En tren
- A estación de ferrocarril máis próxima é Verín (liña Ourense–Puebla de Sanabria). Desde Verín, autobús ou taxi a Laza (15 km).
En avión
- Aeroportos recomendados: Vigo (PEV) a 140 km, Porto (OPO) a 160 km (con boas conexións por autoestrada). Alugar coche é a mellor opción.
Durante os días de Entroido, o concello organiza aparcadoiros disuasorios nas entradas da vila con servizo de autobús lanzadeira. Sigue as indicacións.
Consellos para sobrevivir ao Entroido máis salvaxe
- Ropa vella e roupa de auga: vas acabar cheo de barro. Leva unha muda completa nunha bolsa hermética.
- Protección para os ollos: as batallas de barro ás veces lanzan terra con pedriñas. Unhas lentes de sol ou de natación poden salvarche.
- Calzado pechado e con boa tracción: as rúas convértense en lameiros.
- Non leves obxectos de valor: móbil, cámara… mételos nunha bolsa estanca ou déixaos no aloxamento.
- Hidrátate e come ben: a festa é longa, aproveita as filloas e o viño para repoñer forzas.
Te puede interesar:
Imperial Perlas — Joyería y complementos
Albergue en Sarria — Camino de Santiago desde Sarria
Turismo de Galicia — Rutas, playas y gastronomía
¿Listo para tu viaje a Galicia?
Ahorra hasta un 25% en ExpediaCancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas
