Travesía da Serra do Suído: pasteiros e vacas vikingas

Travesía da Serra do Suído: pasteiros e vacas vikingas

A Serra do Suído é un dos últimos redutos salvaxes de Galicia. Un territorio onde a néboa se fai dona dos cumes e onde o silencio só o rompe o vento azoutando os toxos e o choco das vacas rubias gallegas, esas que os locais chaman con orgullo «vikingas» polo seu pelaxe encarnado e a súa actitude indómita fronte aos elementos. Esta travesía, que cruza a serra de lado a lado entre os concellos pontevedreses de Avión, Beariz e Forcarei, é unha das experiencias de trekking máis auténticas e salvaxes que podes vivir no país galego.

A ruta discorre entre pasteiros infinitos, poboados de brandas (as típicas cabanas de pedra de teito vexetal) e carballos retortos pola forza dos ventos. Non atoparás aquí as multitudes do Camiño de Santiago nin os autobuses de turistas. A Serra do Suído é terra de poucos e valentes, un paraíso para o sendeirista que busca a esencia máis pura do interior galego.

Descrición da ruta

A travesía clásica da Serra do Suído comeza na aldea de Nieva, no concello de Avión, e remata en Aciveiro (Forcarei), aínda que existen múltiples variantes. O camiño parte entre pradeiras cercadas con muros de pedra, ascendendo suavemente cara aos cumes pelados onde só medra o toxo e a xesta. Ao pouco tempo de marcha, as vistas abren sobre os vales do río Verdugo e, os días claros, podes ver ata a silueta das Illas Cíes no horizonte.

¿Buscas alojamiento en Galicia?

Compara precios en hoteles, casas rurales y apartamentos

Ver en Expedia →

O tramo central discorre pola zona máis elevada e exposta, onde o vento pode soprar con forza. Aquí é onde se concentran as brandas, as construcións tradicionais que os pastores usaban como refuxio mentres vixiaban os seus rabaños. Estas cabanas, de planta rectangular e teito vexetal, son un dos elementos patrimoniais máis significativos da serra e están sendo restauradas grazas ao traballo de asociacións locais como Bufarín ou as Dependencias de Avión.

O descenso cara a Aciveiro realízase polo val do río Cabaleiros, entre bosques de ribeira con amieiros, salgueiros e algunhas fragas de castiñeiros centenarios que semellan testemuñas mudas dun tempo no que esta terra era toda unha foresta. Ao final, a recompensa é a chegada ao Mosteiro de Aciveiro, unha xoia do románico que parece xurdir da própria pedra do val.

Distancia e perfil

Distancia total: aproximadamente 18-22 quilómetros, dependendo da variante escollida.

Desnivel positivo: uns 700 metros de acumulado.

Desnivel negativo: outros 700 metros de descenso.

Altitude máxima: entre 800 e 850 metros nos cumes máis elevados do percorrido.

Dificultad

A travesía ten unha dificultade moderada. Non hai pasos técnicos complicados nin treitos expostos con perigo de caída, pero a distancia e a exposición meteorolóxica nas zonas altas requiren unha boa forma física e equipamento axeitado. En días de chuvia ou néboa densa, a orientación pode complicarse, xa que algúns tramos discorren por pistas sen sinalizar e sendeiros que se desdibuxan entre a vexetación.

Recoméndase levar GPS ou mapa topográfico, así como roupa de abrigo e impermeable incluso en verán, xa que o tempo pode cambiar con moita rapidez nas alturas. As botas de montaña son imprescindibles, especialmente se choveu, xa que o terreo pode tornarse lamacento.

Duración

O tempo estimado para completar a travesía completa é de entre 6 e 8 horas de marcha efectiva, a un ritmo medio. Se decides facer a ruta en dous días con pernocta, podes dividila facendo noite nunha das áreas recreativas ou aloxamentos da zona, o que che permite disfrutar con máis calma das paisaxes e do patrimonio etnográfico.

Puntos de interese

As Brandas: As cabanas tradicionais dos pastores son sen dúbida o elemento máis icónico da Serra do Suído. Construídas en pedra con teito vexetal, foron utilizadas durante séculos como refuxio nas zonas altas da serra. Algunhas foron restauradas recentemente e son testemuña viva da cultura trashumante galega.

Vacas rubias gallegas: As chamadas «vacas vikingas» son unha raza autóctona en perigo de extinción que pasta en semiliberdade polos cumes da serra. O seu pelaxe rubio-acobezado e a súa resistencia ao frío fan que sexan unha imaxe inconfundible desta paisaxe. Ver un rabaño recortado contra a néboa é unha experiencia que non esqueces.

Mosteiro de Santa María de Aciveiro: Fundado no século XII, este mosteiro románico é un dos monumentos máis fermosos do interior de Pontevedra. A súa igrexa, o claustro e as dependencias monacais foron restauradas e hoxe albergan un centro de interpretación. A súa situación no val, rodeado de bosques e regatos, é simplemente maxistral.

Miradoiros dos cumes: Desde os puntos máis elevados da travesía pódense contemplar vistas panorámicas que abarcan desde a Serra do Cando ata a Costa Galega os días despexados. O miradoiro natural da Pena das Lapas é un dos mellores balcones da ruta.

Río Cabaleiros: O descenso polo val deste río é un dos tramos máis fermosos e menos coñecidos da travesía. As pozas de auga cristalina e os pequenos saltos convidan a parar e disfrutar do son da natureza.

Onde comer

Na zona da Serra do Suído non escasean as boas opcións para repor forzas. No concello de Avión, destacan establecementos como a Casa de comeres O Muiño, onde podes probar a tradicional empanada, o cocido galego e os mellores postres casanos. Tamén en Avión, o restaurante Casa Manolo é coñecido polas súas racións xenerosas de carne ao forno.

En Beariz, a Pulpería O Pousadoiro é un referente para degustar un bo polbo á feira acompañado dunhas castañas asadas na tempada. En Forcarei e arredores do mosteiro de Aciveiro, existen varias casas de comida que ofrecen pratos tradicionais elaborados con produtos da zona.

Non podes irte sen probar a repostería local: as filloas, as castañas e os licores artesanais son o broche perfecto para calquera comida nesta terra.

Aloxamento

A zona conta con opcións de aloxamento rural de calidade. No concello de Avión podes atopar casas rurais como A Casa do Fidalgo ou a Casa Rural Outeiro das Penas, que ofrecen un trato familiar e todas as comodidades.

En Forcarei, preto do Mosteiro de Aciveiro, hai apartamentos rurais e casas de turismo rural que permiten pernoctar nun contorno privilegiado. Tamén existen áreas de acampada habilitadas na zona, ideais para os máis aventureiros que queren vivir a experiencia da serra intensamente.

Mellor época

A mellor época para realizar a Travesía da Serra do Suído é entre abril e xuño ou entre setembro e novembro. Na primavera, os pasteiros están verdes e cheos de flores silvestres, e o tempo adoita ser benigno. No outono, as cores da vexetación ofrecen un espectáculo visual extraordinario, cos tons dourados e avermellados dos bosques de ribeira.

O verán pode ser unha boa opción se elixes días con temperatures moderadas, pero debes ter en conta que nos cumes pode facer bastante calor nas horas centrais. O inverno non se desaconsella totalmente, pero a néboa, a chuvia e o vento poden facer a travesía considerably máis esixente e require experiencia en montaña.

Cómo chegar

En coche: O punto de partida habitual en Nieva (Avión) está a uns 45 minutos de Pontevedra e a unha hora de Vigo e Ourense. Pódese chegar pola PO-204 desde O Covelo ou desde Beariz. O punto de chegada en Aciveiro (Forcarei) está ben comunicado pola EP-0601.

Transporte público: A opción máis práctica é utilizar o servizo de taxi para a transfers de regreso ao punto de partida se deixaches alí o coche. Existen liñas de autobús que conectan Avión e Forcarei con Pontevedra e Ourense, pero con frecuencias limitadas.

Coche compartido: Unha boa opción é deixar un coche en Aciveiro e outro en Nieva, ou contratar un taxi local para a transfer.

Recomendacións finais

Leva sempre auga suficiente, protección solar e roupa de abrigo. Respecta o gando que pasta en liberdade e non molesta aos animais. Pecha as portas dos valados que atopes no camiño. Non deixes lixo e, se podes, recolle o que atopes doutros excursionistas menos cívicos.

A Serra do Suído é un tesouro que poucos coñecen. Desfrutaa con respecto e axuda a preservar este rincón salvaxe de Galicia para as xeracións futuras. As vacas vikingas agradecerano.

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas