Travesía da Serra do Suído: cumios e lagoas nos montes do Suído

Introdución á Travesía da Serra do Suído

A Serra do Suído, situada entre as provincias de Pontevedra e Ourense, é un dos segredos mellor gardados de Galicia. Este macizo granítico, con altitudes que superan os 800 metros, ofrece unha paisaxe de transición entre as Rías Baixas e o interior ourensán, onde predominan os vales profundos, as formacións rochosas caprichosas e unha rede de lagoas naturais de orixe glacial. A travesía que aquí propoñemos percorre os seus cumios máis emblemáticos e descubre estes pequenos espellos de auga agochados entre a vexetación de monte baixo, tojais e uces.

Esta ruta lineal, con comezo e fin en puntos distintos, esixe unha boa planificación e unha condición física media-alta, pero recompensa con vistas panorámicas que abranguen desde a ría de Arousa ata os cumios do Macizo Central ourensán. Máis que un simple percorrido, é unha inmersión na Galicia máis salvaxe e auténtica, onde o silencio só é roto polo berro dos corzos ou o tamborilear do peto formigueiro.

Descrición detallada do percorrido

A travesía, cunha distancia aproximada de 18 quilómetros, parte desde o lugar de A Ermida, no concello de Forcarei, e finaliza no Miradoiro de San Bieito, no concello de Beariz. Durante o camiño, ascenderase aos cumios máis representativos: O Suído Grande (837 m), O Suído Pequeno (810 m) e A Cabeza de Home (792 m). As lagoas que se visitan son principalmente a Lagoa de Oca e a Lagoa de Loroza, ademais doutras máis pequenas como a Lagoa de Fontefría.

Planifica tu escapada a Galicia

Ahorra un 25% o más en tu alojamiento con las mejores ofertas

Ver en Expedia →

O inicio é unha suave subida por pista forestal que axiña se estreita nun sendeiro entre carballos e castiñeiros. Tras unha hora de camiñada, un desvío á esquerda conduce á Fonte de Oca, lugar ideal para encher cantimploras. A partir de aquí, a pendente acentúase e o terreo vólvese pedregoso. Os primeiros cumios, o Suído Pequeno e o Suído Grande, regalan unha visión de 360 graos: ao norte, os montes do Deza; ao sur, as serras do Faro. O seguinte tramo descende cara ás lagoas, onde o verde intenso do musgo e a auga cristalina crean unha estampa case de conto. A subida final á Cabeza de Home é a máis dura, pero o esforzo compénsase coa panorámica do val de Beariz e a presenza do miradoiro metálico no alto, perfecto para un descanso.

A duración total da travesía, contando paradas para fotografías e mediodía, é de entre 6 e 7 horas. O ritmo recomendado é moderado, especialmente nos tramos de baixada, onde o chan húmido pode ser esvaradío. É unha ruta circular? Non, é linear porén pódese contratar un servizo de traslado de coches entre os dous extremos coas empresas locais de turismo activo.

Distancia, dificultade e duración

Distancia

18 quilómetros (lineais). O desnivel acumulado é de aproximadamente +850 metros, principalmente nas subidas aos cumios.

Dificultade

Alta para sendeiristas non habituados. A exposición solar nalgúns tramos, a pendente esixente e a posible presenza de néboa esixen preparación. Recoméndase levar bastóns de sendeirismo e calzado con sola adecuada. A dificultade técnica non é extrema, pero a distancia e a orografía fan que non sexa recomendable para principiantes. O punto máis delicado é a cresta entre o Suído Pequeno e o Suído Grande, onde o vento pode ser forte.

Duración

Entre 6 e 7 horas para o percorrido completo, sen contar paradas longas. Un bo ritmo con descansos de 5 minutos cada hora. Aconséllase comezar cedo (antes das 8:00 h) para evitar a calor do mediodía e ter marxe para a baixada.

Puntos de interese

• Cumios do Suído Grande e Pequeno: Puntos máis altos da serra, con vértices xeodésicos. Vistas impresionantes da Ría de Arousa e das serras orientais.
• Lagoa de Oca: Pequena conca de auga cristalina rodeada de vexetación de breixo. Ideal para un baño reparador no verán (a auga está fría pero é irresistible).
• Lagoa de Loroza: A máis grande da zona, cunha profundidade que alcanza os 3 metros. As súas augas son de gran transparencia, e ao seu carón hai unha área de descanso con mesas.
• Fonte de Oca: Manancial natural que brota entre pedras. Auga de calidade excepcional. Lugar para recobrar forzas.
• Miradoiro de San Bieito: Final da ruta. Unha construción metálica que se asoma ao val, con paneis informativos sobre a xeoloxía e a flora.
• Formacións rochosas do Suído: Dunas, bolos e tors graníticos que erosionaron o vento e a choiva, creando figuras caprichosas (como «O Oso» ou «A Cara»).
• Vestixios arqueolóxicos: Abandonados entre os montes, atópanse mámoas e petróglifos (marcas rupestres) que testemuñan a presenza humana desde a Idade de Bronce. Atentos a pequenos paneis informativos.

Onde comer

Na área de Forcarei e Beariz existen varias opcións de restauración. Para xantar antes ou despois da ruta, recoméndase:

• Casa do Cabalo (Forcarei): Cociña tradicional galega, cun menú do día que inclúe pratos como cocido, churrasco ou grelos con lacón. Prezo medio: 12-15 €. Ademais, serven comidas para levar se se quere facer un picnic na serra.
• Restaurante O Suído (Beariz): Especializado en carne ao caldeiro e peixes de río. A súa terraza con vistas ao val é perfecta para rematar a xornada. Prezo medio: 18-25 €.
• Pulpeira A Lagoa (Forcarei): Famoso polos seus polbos á feira e as empanadas. Pequeno local con encanto, recoméndase reservar.

Para unha opción máis lixeira, no lugar de A Ermida hai unha taberna que vende bocadillos e bebidas, aberta só en tempada alta.

Aloxamento

A oferta de aloxamento na zona é limitada pero de calidade. As opcións máis recomendadas son:

• Casa rural A Cunqueira (Forcarei): Encravada no campo, con capacidade para 8 persoas. Ofrece ceas con produtos da horta e posibilidade de concertar guías locais. Prezo: 70-90 € por noite (casa enteira).
• Hotel Faro de Home (Beariz): Un moderno hotel con vistas á serra, habitacións amplas e restaurante con cociña de autor. Prezo: 60-80 € por noite en réxime de aloxamento e almorzo.
• Albergue municipal de Beariz: opción económica con cama en literas, cociña compartida e conexión wifi. Prezo: 15 € por persoa por noite. Ideal para sendeiristas con orzamento axustado.

Tamén existe a posibilidade de acampar libremente (permitido en Galicia con limitacións), pero recoméndase pedir permiso ao Concello de Forcarei para evitar sancións.

Mellor época para realizar a travesía

A Serra do Suído ten un clima oceánico de montaña, con invernos fríos e chuviosos e veráns suaves. A mellor época é entre maio e outubro. Na primavera, as lagoas están cheas e a vexetación florea (ucedos e carpazas), creando unha paisaxe multicolor. No verán, os días son longos e as temperaturas agradables, aínda que hai que evitar as horas centrais do día (12:00-16:00) nos cumios por exposición solar. O outono é igualmente fermoso, coa caída das follas e as cores ocres e vermellas dos bidueiros.

Evitar xaneiro e febreiro pola alta probabilidade de neve e xeo, que fai a ruta perigosa. Se se decide ir en inverno, levar crampóns (grampas) e ropa de abrigo adecuada. Tampouco é recomendable ir despois de fortes choivas, xa que os regatos medran e os sendeiros poden estar enlamados.

Como chegar e aspectos prácticos

Acceso en coche

Para chegar ao inicio en A Ermida (Forcarei), tomar a estrada PO-534 desde Forcarei capital (a uns 10 km). Hai un pequeno aparcadoiro no lugar, con capacidade para 5-6 coches. Recoméndase chegar con antelación para asegurar praza.

O final da ruta, o Miradoiro de San Bieito, está situado na estrada PO-254, a 3 km de Beariz. Tamén dispón dun pequeno aparcadoiro. Para volver ao inicio, pódese contratar un taxi ou un servizo de traslado (telefonar previamente ás empresas locais: Transportes Forcarei, 986 78 12 34; prezo aproximado: 20-25 € por vehículo).

Transporte público

Existen liñas de autobús desde Pontevedra e Ourense ata Forcarei (empresa Monbus, 3 viaxes diarias). Desde Forcarei, pódese coller un taxi ata A Ermida (uns 12 km). Para a volta, desde Beariz saen autobuses con menor frecuencia, polo que é máis práctico o coche propio.

Recomendacións finais

Non esquecer levar auga (mínimo 1,5 litros por persoa), roupa de abrigo impermeable (o tempo cambia rápido), protector solar, teléfono móbil con batería externa (nalgúns tramos a cobertura falla), e un mapa da zona (aínda que a ruta está sinalizada con marcas amarelas e brancas de pequeno percorrido, é doado desviarse na néboa). O GPS é recomendable. Tamén é importante informar a alguén do percorrido previsto.

A Travesía da Serra do Suído non é só unha sendeirismo, é unha viaxe ao corazón da Galicia máis pura: onde cada cumio, cada lagoa e cada pedra conta unha historia de miles de anos. Goza da paisaxe, respecta o medio (non deixes residuos, non acendas lume) e leva só o recordo das vistas. Bo camiño!