Sendeiro do río Tambre desde Noia: o val esquecido da Barcala

Sendeiro do río Tambre desde Noia: o val esquecido da Barcala

Na desembocadura das Rías Baixas, onde as augas doces se encontran co mar, nace un dos percorridos máis evocadores e lonxe das multitudes de toda Galicia. O Sendeiro do río Tambre desde Noia é unha invitación a perderse no que moitos coñecen como o «val esquecido» da comarca da Barcala. Este itinerario, que transita polos concellos de Noia e Lousame, é unha xoia do turismo activo en Galicia, perfecto para aqueles que buscan natureza en estado puro, patrimonio histórico e a autenticidade dunha Galicia rural que resiste ao paso do tempo.

O río Tambre, que dá nome a este sendeiro, é un dos cursos fluviais máis importantes da vertente occidental galega. Ao longo dos séculos, as súas augas foron motor económico da zona, dando vida a muíños, batáns e ferrerías. Hoxe, o seu val é un corredor biolóxico de incalculable valor, onde o bosque de ribeira se mestura con fragas de castiñeiros e carballos centenarios.

Descrición do itinerario

O sendeiro iníciase nas inmediaciones da vila de Noia, un concello que é xa de por si unha porta de entrada ás Rías Baixas cun casco histórico que merece a pena ser visitado antes de comezar a marcha. Tomamos as piscinas fluviais de Tállara como noso punto de referencia principal, un espazo moi querido polos locais que conta con áreas de merendas e zonas habilitadas para o baño durante os meses estivais.

¿Buscas alojamiento en Galicia?

Compara precios en hoteles, casas rurales y apartamentos

Ver en Expedia →

Dende aquí, o camiño adéntrase suavemente na rexión da Barcala, un territorio que se estende entre suaves outeiros e vaos fondo. O primeiro tramo do sendeiro discorre por un camiño de terra que bordea o río, ofrecendo panorámicas continuas da corrente fluvial. A sombra dos ameneiros, salgueiros e freixos acompáñanos constantemente, creando un microclima fresco e húmido que favorece a presenza de moita vexetación. Destacan os fentos de gran tamaño e, na primavera, a explosión de cor das flores silvestres.

Ao avanzar, o terreo vaise facendo máis abrupto e emocionante. O sendeiro entra na franxa da comarca de Lousame, onde o Tambre se encaixa formando pequenos rápidos e pozas de augas cristalinas. É neste tramo onde o camiño require un pouco máis de atención, pois hai tramos con pedras soltas e algunhas zonas que poden estar lameiras tras as chuvias. Non obstante, o esforzo vese recompensado con fervenzas de reducido caudal pero gran beleza, que caen polas paredes de lousa que delimitan o val.

Un dos momentos álxidos do percorrido é a chegada a unha antiga pasarela de madeira e metal que cruza o río. Este punto é un miradoiro natural excepcional. Desde ela, pódese observar a forza da auga en época de cheas, ou a placidez das pozas en verán. É o lugar perfecto para facer unha parada, hidratarse e fotografar a esencia deste val esquecido. Ao longo do itinerario, tamén atoparemos os restos de vellos muíños hidráulicos, testemuños mudos dunha época na que a enerxía da auga moía o millo e traballaba o ferro.

O camiño forma un percorrido circular que nos devolve, a través de pistas forestais e sendeiros menores, ao punto de partida. Durante este tramo de regreso, o sendeiro ascende lixeiramente polas ladeiras do val, ofrecendo vistas aéreas do leito do Tambre e das terras de labor que o rodean, co océano Atlántico asomándose lonxe no horizonte.

Distancia, dificultade e duración

O sendeiro do río Tambre ten unha lonxitude total aproximada de 12,5 quilómetros no seu percorrido circular estándar. Trátase dunha ruta de dificultade moderada-baixa. A pesar de non ter grandes desniveis que superen os 300 metros de forma acumulada, a lonxitude da marcha fai que se requira unha boa forma física para completala sen présa. O terreo é variado: atópase con tramos de camiño ancho e chan, pero tamén con sendeiros máis estreitos, zonas con raíces e tramos rochosos beira do río.

Para completar o itinerario completo, calculamos unha duración media de entre 3,5 e 4 horas, dependendo do ritmo de marcha e das paradas que se fagan para fotografar ou descansar. É unha ruta ideal para facer en familia con cativos maiores de 10 anos, ou para grupos de amigos que buscan unha xornada de sendeismo recreativo.

Puntos de interés ao longo do camiño

• Piscinas fluviais de Tállara: O perfecto punto de partida e chegada. Contan con servizos, aparcadoiro e zonas de merendas. No verán, son un auténtico oasis.
• Pasarela do Tambre: Unha construción que salva o río e que se converteu nun dos símbolos da ruta. Ofrece unhas vistas privilexiadas do encoros do río e da fraga.
• Os Muíños da Barcala: Aínda que moitos están en estado ruinoso, as ruínas destas construcións son unha visita obrigatoria para entender a relación do home co río.
• Fragas de carballos e castiñeiros: Bosques autóctonos de gran valor ecolóxico, especialmente fermosos no outono co cambio de cor das follas.
• Miradoires naturais: Nos tramos de ascenso nas ladeiras, o sendeiro abre claros que actúan como miradoires sobre o val e a Ría de Muros e Noia.

Onde comer: gastronomía na comarca

A zona da Barcala e a vila de Noia ofrecen unha oferta gastronómica baseada nos produtos da terra e do mar. Ao rematar o sendeiro, unha boa opción é acercarse ao casco urbano de Noia. Alí poderemos degustar os famosos percebes e o polbo á feira, así como os peixes e mariscos frescos da ría. A zona tamén é coñecida pola súa repostería, con delicias como as orellas, as filloas ou a tradicional tarta de Santiago. Nos arredores de Lousame e Tállara existen varias áreas de merendas, ideais para levar o propio xantar e desfrutar ao aire libre nun entorno natural incomparable.

Para unha comida máis formal, os restaurantes de Noia ofrecen menús do día e pratos de alta cociña galega. O lamprea, en tempada, é outra das delicias que se poden probar nos restaurantes máis tradicionais das beiras do Tambre.

Aloxamento na zona

A contorna do Tambre ofrece diversas alternativas para quedar a durmir. En Noia, existen multitude de hostais, pensións e pequenos hoteis con todos os confortos. Non obstante, para os amantes do turismo activo, a mellor opción é buscar aloxamento nas casas rurais e pazos que salpican os concellos de Lousame, Porto do Son e Mazaricos. Estes aloxamentos permiten vivir a experiencia da Galicia máis auténtica, moitos deles con acceso directo a sendeiros e espazos naturais. Existen tamén áreas de autocaravanas habilitadas preto do río.

Mellor época para facer o sendeiro

Como a maior parte dos sendeiros de interior en Galicia, a primavera e o outono son as estacións estrela. No primavera, o río leva un caudal alto polas choivas, o que fai que as fervenzas e os rápidos sexan máis vistosos. Ademais, a vexetación está no seu punto máximo de verde e floración. No outono, as cores dos bosques de ribeira son un espectáculo visual inigualable, cos tons ocres, vermellos e amarelos. O verán é unha boa opción para combinar o sendeiro cun baño nas piscinas fluviais, pero hai que ter en conta que o caudal do río pode ser moi baixo e a calor pode facer a marcha mais fatigante.

Cómo chegar ao punto de partida

O acceso ao sendeiro é relativamente sinxelo. A localidade de Noia está comunicada coa Coruña e Santiago de Compostela mediante a autovía AG-56. Dende Santiago, a viaxe en coche dura uns 45 minutos. Unha vez en Noia, debemos coller a estrada que vai cara a Tállara e Lousame (AC-3003). As piscinas fluviais de Tállara están ben sinalizadas e contan con aparcadoiro de terra onde deixar o vehículo. Para aqueles que non dispoñan de coche, existen liñas de autobús interurbano que conectan Santiago de Compostela con Noia con certa frecuencia, aínda que para chegar ao inicio do sendeiro será necesario completar o traxecto en taxi ou a pé dende a vila.

O sendeiro do río Tambre é, en definitiva, unha das grandes descoñecidas do sendeismo galego. Unha ruta que combina historia, natureza e paisaxe nun itinerario accesible e incriblemente fermoso. Unha aposta segura para os que queiran descubrir a face máis salvaxe e bela das Rías Baixas.

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas