Sendeiro do Río Loña: camiño entre muíños en Xinzo de Limia

Distancia e percorrido

A lonxitude exacta do sendeiro depende de se se segue o carreiro principal ou se se desvían a algún muíño illado. O traxecto consolidado e sinalizado dispón de dous puntos de inicio principais: un na Ponte Nova de Xinzo e outro no lugar de Sande. Se se realiza a ruta lineal completa (Ponte Nova-Sande) e se regresa polo mesmo camiño, a distancia total oscila entre os 7 e os 9 km. Existe unha variante circular que, aproveitando camiños rurais e pistas, permite un percorrido de aproximadamente 12 km, aínda que require unha maior organización e consultar a cartografía local. O firme é variado: desde camiños de terra batida e herba a tramos de formigón nas zonas rehabilitadas. Non hai barreiras importantes, aínda que despois de choivas fortes algunhas zonas poden estar lamacentas.

¿Buscas alojamiento en Galicia?

Compara precios en hoteles, casas rurales y apartamentos

Ver en Expedia →

Puntos de interese: os muíños e o seu contorno

O principal aliciente do sendeiro son os muíños de auga. Ao longo do río Loña contabilízanse ata 17 muíños, algúns en ruínas e outros perfectamente conservados. Entre os máis destacados atópanse o Muíño da Ponte, o Muíño de Arriba, o Muíño do Medio, o Muíño de Abaixo e o Muíño do Outeiro. Moitos deles foron restaurados respectando a súa arquitectura orixinal: paredes de cachotaría, tellados de lousa e as tradicionais rodas de paleas (roda horizontal) ou de rodicio (roda vertical).

Ademais dos propios edificios, o sendeiro ofrece unha rica paisaxe de ribeira con amieiros, salgueiros, freixos e abeleiras. A vexetación de ribeira é abundante e refuxia unha fauna variada: píldoras, merlos, lavandeiras, e, se temos sorte, algunha londra que habita no tramo menos alterado. Tamén se poden observar aves rapaces como o miñato ou o azor. O río Loña, que nace na serra de San Mamede, baixa con augas claras e cristalinas neste treito, o que fai que o paseo sexa especialmente fresco no verán.

Outro punto de interese é o patrimonial. Xinzo de Limia é coñecida polo Entroido, pero tamén posúe un casco histórico con mostras de arquitectura relixiosa, como a Igrexa de San Salvador ou a capela da Veracruz. Ao longo do sendeiro podemos atopar pequenas pontes de pedra, algún lavadoiro e mesmo restos de antigas fervenzas que movían os muíños.

Onde comer: a gastronomía da Limia

Despois de camiñar, o visitante pode gozar da excelente cociña da Limia na vila de Xinzo ou nas parroquias próximas. Xinzo de Limia é famosa polo seu pan de millo, o pulpo á feira (que se pode degustar o primeiro domingo de cada mes na carballeira), o lacón con grelos, o cocido galego, as empanadas de zamburiñas ou de xoubas, e os queixos artesanais da zona. Entre os restaurantes recomendados están O Candil (na estrada de Ourense), A Taberna do Ferreiro (no centro histórico) e o restaurante O Fervedo (no polígono industrial). Tamén hai mesóns e tascas onde tomar un viño da denominación de orixe Ribeira do Miño ou unha cervexa artesá. Non faltan as sobremesas tradicionais como as filloas, as orellas de Entroido ou o bolo de mazá.

Se se prefire unha comida campestre, o propio sendeiro conta con áreas de descanso e merendeiros, como os que hai á beira do Muíño da Ponte ou no lugar de A Torre. Lembra sempre recoller os teus residuos e respectar o entorno.

Aloxamento: durmir na Limia

Xinzo de Limia e os arredores ofrecen diversas opcións de aloxamento para todos os petos. Desde pensións económicas como a Casa do Tío Paco ou a Pensión O Limia, ata establecementos de máis categoría como o Hotel Carlos (próximo á praza do concello) ou o Hotel Rural A Torre, situado xunto á área recreativa do mesmo nome, preto do sendeiro. As casas rurais son unha alternativa excelente para grupos ou familias; destacan A Casa do Cura en Vilariño das Covas, A Casa do Mestre en Sande ou O Muíño do Viso (conxunto rehabilitado que inclúe aloxamento).

A maioría destes aloxamentos ofrecen servizos de comedor ou cociña compartida, e algúns organizan actividades complementarias como rutas a cabalo, paseos en bicicleta ou visitas a adegas. Reservar con antelación, sobre todo en tempada alta (verán e Entroido), é recomendable.

Mellor época para facer o sendeiro

Aínda que o Sendeiro do Río Loña pode ser visitado calquera día do ano, as estacións recomendadas por excelencia son a primavera e o outono. Na primavera, o río leva máis caudal, a vexetación está no seu máximo esplendor e as flores silvestres (xestas, pampullos, margaridas) enfeitam a paisaxe. As temperaturas son suaves, entre 15 e 25 graos, ideais para camiñar. No outono, a paleta de cores vólvese ocres e dourados, e a luz baixa é especialmente fotoxénica. O ambiente é máis tranquilo porque hai menos turistas.

O verán pode ser caloroso na chaira da Limia (con máximas que superan os 30 graos), aínda que a sombra dos bosques de ribeira e a frescura do río fan que o paseo sexa soportable. Inverno é frío e húmido, con frecuentes néboas; o sendeiro pode presentar barro, pero a paisaxe ten un encanto especial con brétemas e a auga a máis nivel. Evitar días de choiva intensa por seguridade.

Como chegar ao Sendeiro do Río Loña

Xinzo de Limia está situada no sur da provincia de Ourense, a uns 30 km da capital provincial pola estrada OU-531 (Ourense-Xinzo). Tamén se pode acceder desde Portugal pola A-52 e despois a OU-312. A vila está ben comunicada por autobús con Ourense e outras cidades galegas (empresa Monbus ou Arriva). O percorrido en coche desde Ourense leva aproximadamente 30 minutos.

Unha vez en Xinzo, o acceso principal ao sendeiro atópase na zona da Ponte Nova (á altura do polígono industrial). Hai un pequeno aparcadoiro gratuíto. Outro acceso é desde Sande, tomando a pista que sai á altura do campo de fútbol. Non hai transporte público que leve directamente ao inicio da ruta, polo que se recomenda ir en vehículo particular ou, se se está aloxado en Xinzo, ir andando ata o comezo (uns 15 minutos desde o centro urbano).

Para os que desexen facer a ruta guiada, hai empresas locais de turismo activo que organizan visitas comentadas, talleres de muíños e roteiros de interpretación. Consultar na oficina de turismo de Xinzo (praza do Concello) ou no teléfono 988 46 00 10.

Consellos prácticos

• Calzado: recomendable zapatillas de sendeirismo ou calzado cómodo con sola adherente. Evitar chanclas.
• Auga e comida: levar suficiente auga, xa que non hai fontes ao longo do percorrido (excepto nas áreas de muíños restaurados). Pódense levar froitos secos ou bocadillos para comer nos merendeiros.
• Protección solar: aínda que hai tramos sombreados, moitos están expostos ao sol; levar crema solar e chapeu.
• Móbil: a cobertura é boa na maior parte do percorrido. Lembrar descargar o mapa ou GPS con antelación.
• Respecto: non tocar as rodas dos muíños nin forzar as estruturas. Moitos muíños son propiedade privada, respectar sinalizacións.
• Animais: o sendeiro é pet-friendly, pero os cans deben ir atados para non molestar a fauna nin a outros visitantes.

Máis alá do sendeiro

Xinzo de Limia e a súa contorna ofrecen moitas outras posibilidades para o turismo activo: rutas de bicicleta de montaña polo val do Limia, observación de aves na lagoa de Antela (se recupérase), visitas a

¿Listo para tu viaje a Galicia?

Ahorra hasta un 25% en Expedia

Cancelación flexible · Paga en el hotel · Programa de recompensas