Ruta de los pazos históricos de la comarca de Terra Chá

Na comarca da Terra Chá, ao norte da provincia de Lugo, o tempo parece transcorrer cunha cadencia distinta. É un territorio de chairas verdes, ríos serpenteantes e un silencio que envolve as súas construcións señoriais. Os pazos – esas grandes casas fortificadas que foron residencia de fidalgos, marqueses e abades – son aquí testemuñas dun pasado de poder, arte e vida campestre. Percorrer a Ruta dos Pazos Históricos da Terra Chá non é só unha viaxe arquitectónica, senón tamén un mergullo na historia de Galicia: desde liñaxes como os Pardo de Cela ou os Montenegro, ata lendas de amores prohibidos e tesouros escondidos. Neste artigo guiámosche polos pazos máis emblemáticos, con datos prácticos, consellos e a mellor época para gozar deste percorrido único.

A ruta pode realizarse en coche ou bicicleta, conectando pequenas aldeas e parroquias que conservan un sabor rural auténtico. Cada pazo ten a súa personalidade: uns mostran torres defensivas, outros capelas barrocas, e moitos teñen hórreos, patios de pedra e xardíns que namoran. Prepárate para descubrir unha Galicia desconocida, onde a nobreza rural deixou a súa pegada en cada balcón, cada escaleira de granito e cada brasón.

Pazos imprescindibles da Terra Chá

Pazo de Pardiñas (Vilalba)

Situado a poucos quilómetros de Vilalba, o Pazo de Pardiñas é un magnífico exemplo de arquitectura civil galega dos séculos XVI-XVII. A súa fachada principal amosa unha torre de tres pisos con matacán, xunto a un corpo residencial con balcón corrido e escudo heráldico. O interior, aínda que pechado ao público habitualmente, pode visitarse en xornadas especiais (como as Xornadas Europeas do Patrimonio). Os xardíns, con buxo e camelias centenarias, son ideais para un paseo. Destaca o palleiro (hórreo) de seis pés, un dos máis grandes da zona. Dende aquí parte un sendeiro que conecta co río Trimaz.

Ofertas de viaje a Galicia

Ofertas de viaje — hasta un 25% de descuento

Ver en Expedia →

Datos prácticos para a ruta

• Distancia total: Aproximadamente 60 km se se percorren todos os pazos mencionados en coche. En bicicleta, recoméndase facer en dous días.
• Punto de partida: Vilalba (acceso desde a A-8 e N-634). A Pastoriza, Abadín e Cospeito están ben comunicados por estradas secundarias.
• Horarios: A maioría dos pazos son de propiedade privada. Algúns abren ao público con cita previa (contactar a través das webs das respectivas casas rurais ou concellos). Os xardíns e exteriores son de acceso libre na meirande parte dos casos, salvo que exista indicación en contrario.
• Prezos: As visitas guiadas costan entre 3 € e 8 € (consultar). Algúns pazos ofrecen entrada gratuíta durante eventos como o “Día do Pazo” ou as Xornadas de Patrimonio.
• Recomendacións de pernocta: Vilalba conta con varios hoteis e casas rurais (Casa Grande de Pardiñas, O Palleiro). Tamén hai opcións en Abadín e Cospeito.
• Gastronomía: A Terra Chá é famosa polo queixo de tetilla, a carne de tenreira (vaca rubia galega), as empanadas de millo e os viños da Denominación de Orixe Ribeira Sacra (próximos). Non faltan as filloas e o licor café de postre.

Consellos para gozar da ruta

• Calzado e roupa: A comarca é chaira pero con frecuencia chove. Leva botas de sendeirismo ou zapatos impermeables, roupa de auga e un paraugas. No verán, protección solar e repelente de insectos.
• Respecta o patrimonio: Moitos pazos aínda están habitados. Non fagas ruído excesivo, non toques as pedras con humidade nin deixes lixo. Pide permiso antes de facer fotos no interior se hai persoas.
• Planifica as visitas: Contacta con antelación cos propietarios ou oficinas de turismo (Vilalba, A Pastoriza). Algunhas visitas só son posibles en grupos reducidos.
• Combina con natureza: A ruta pode complementarse coa lagoa de Cospeito, a fervenza de Anllo (Abadín) ou o castro de Viladonga (Castro de Rei). Intercalar paseos a pé enriquecerá a experiencia.
• Fotografía e memoria: Leva batería extra para a cámara – a luz da mañá e do atardecer realza a pedra e os verdes. Anota as historias que che conten os guías; moitas son lendas locais fascinantes.
• Alimentación: Leva auga e algún picnic, xa que en zonas rurais non sempre hai bares abertos (especialmente fóra da tempada alta). En Vilalba e Abadín hai supermercados e panaderías con produtos típicos.

Mellor época para percorrer a ruta

A Terra Chá ten un clima oceánico con influencia continental, con invernos fríos e veráns suaves. A primavera (abril a xuño) é sen dúbida a estación ideal: os pazos están rodeados de flores (camelias, rododendros, magnolias), os campos están verdes e as temperaturas son agradables para camiñar. O outono (setembro a outubro) tamén é moi recomendable polas cores ocres dos bosques e a menor afluencia de visitantes. En verán (xullo e agosto) os días son longos e hai máis horarios de apertura, pero o calor pode ser intenso ás horas centrais. O inverno (novembro a febreiro) ten o seu encanto: os pazos envoltos na bruma, as lareiras acesas e a tranquilidade absoluta, pero as visitas redúcense e algúns camiños están embarrados. Para gozar plenamente, evita os días de choiva forte e consulta as previsións meteorolóxicas.

Se che gusta a festa, en xullo celébrase a Feira do Queixo de Vilalba (con degustacións e mercado) e en agosto hai romarías como a de San Ramón en Abadín. Porén, se buscas a paz e a épica dos pazos, a primavera media ou o outono serán os teus aliados.